|
|
Veiligheidsdiensten - Uniforme, kogelvrije vesten en apparatuur - Diefstal - Cijfers en tendensen - Zwarte markt - Rol - Bewaking - Strijd - Maatregelen
beschermingsmiddel
diefstal
politie
officiële statistiek
krijgsmacht
kledingstuk
zwarte handel
strafsanctie
| 7/6/2023 | Verzending vraag (Einde van de antwoordtermijn: 6/7/2023) |
| 14/7/2023 | Antwoord |
Ook gesteld aan : schriftelijke vraag 7-2026
Ook gesteld aan : schriftelijke vraag 7-2028
In België wordt bijna dagelijks politie- of legeruitrusting gestolen. Jaarlijks doen ongeveer driehonderd politiemensen en militairen aangifte van het verlies van hun armbanden, uniformen en kogelvrije vesten.
De diefstal van kogelvrije vesten is weliswaar afgenomen maar die van kledingstukken en uniformen stijgt weer. Ook de diefstal van zwaailichten en accessoires wordt gemeld. In totaal vinden er jaarlijks driehonderdvijftig diefstallen plaats. Het verdwijnen van uitrusting en uniformen van veiligheidsberoepen en hulpverleners is niet onschuldig. Ze kunnen worden gebruikt door bijvoorbeeld nepagenten om mensen te beroven. Naast diefstallen zijn er jaarlijks gemiddeld driehonderd meldingen van verloren uitrustingsstukken.
Het probleem van diefstal van politie-uitrusting lijkt groter dan dat van valse agenten. Er wordt onderzocht hoe de beveiliging van politiebureaus verbeterd kan worden. Het is blijkbaar ook niet mogelijk om te achterhalen hoeveel wapens er bij de politie gestolen zijn (cf. https://www.hln.be/binnenland/elke-dag-wordt-politie-of-legeruitrusting-gestolen-men-gaat-te-licht-over-dit-probleem~a436991a/).
In 2017 meldde een senatrice reeds dat het erg gemakkelijk was om online aan politie-uitrusting te geraken. «Zo kon ik een politie-uniform van de lokale politie, recente fluo jassen met officieel politielogo en een lot van politiepetjes, waarvan één met het logo van de politie te Antwerpen, aanschaffen met een eenvoudige muisklik», verklaarde ze (cf. https://www.hln.be/binnenland/oproep-tot-controles-politie-uniformen-kan-je-in-een-wip-op-internet-kopen~aaaba904/).
Wat betreft het transversaal karakter van de schriftelijke vraag: de verschillende regeringen en schakels in de veiligheidsketen zijn het eens over de fenomenen die de komende vier jaar prioritair moeten worden aangepakt. Deze zijn opgenomen in de Kadernota Integrale Veiligheid en het Nationaal Veiligheidsplan voor de periode 2022-2025. Ze werden besproken tijdens een Interministeriële Conferentie, waarop ook de politionele en justitiële spelers aanwezig waren. Het betreft dus een transversale aangelegenheid met de Gewesten waarbij de rol van de Gewesten vooral ligt in het preventieve luik.
Graag had ik dan ook volgende vragen voorgelegd aan de geachte minister:
1) Kunt u voor de laatste vijf jaar meedelen hoeveel politie- of legeruitrusting werd gestolen? Kunnen hierbij trends worden vastgesteld? Kunt u de cijfers verstrekken over het aantal gestolen kogelvrije vesten in de afgelopen jaren? Wat zijn de cijfers met betrekking tot meldingen van verloren uitrustingsstukken, zoals armbanden, kledingstukken en uniformen?
2) Is er een trend in het aantal diefstallen van kledingstukken en hele uniformen? Kunt u ons de cijfers geven voor de afgelopen drie jaar? Hoeveel diefstallen van zwaailichten en andere uitrustingstukken zijn er gemiddeld per jaar? Kan u ramen hoeveel de kosten zijn om dergelijke stukken te vervangen per jaar?
3) Zijn er cijfers beschikbaar over het aantal gevallen waarin uniformen, zwaailichten of andere politiespullen zijn aangetroffen tijdens drugs- en terrorismeonderzoeken? Zo ja, hoeveel in de jongste drie jaar? Zijn er trends te bemerken?
4) Is er zicht op de rol van de zwarte markt en het criminele circuit bij de diefstal van politie- en legeruitrusting? Zijn er aanwijzingen dat gestolen uitrusting op grote schaal wordt verhandeld of gebruikt voor criminele doeleinden?
5) Is er onderzoek gedaan naar de rol van online platforms en internetmarktplaatsen bij de verkoop van gestolen politie- en legeruniformen? Zijn er aanwijzingen dat deze uniformen op grote schaal worden aangeboden en verkocht op dergelijke platforms? Zo ja, is dit in het buitenland?
6) Wordt er samengewerkt met andere instanties, zoals douane- en grensbeveiligingsdiensten, om de smokkel van gestolen politie- en legeruniformen over de grenzen te voorkomen? Zijn er specifieke maatregelen genomen om de internationale handel in gestolen uniformen aan te pakken?
7) Zijn er maatregelen genomen om de verkoop van gestolen politie- en legeruniformen op de zwarte markt en online platforms aan te pakken? Zo ja, welke maatregelen zijn er genomen en wat zijn de resultaten tot nu toe?
8) Naast politie- en legeruniformen, zijn er ook meldingen van diefstal van uniformen van andere diensten, zoals ambulanciers, enz.? Zijn hierover gegevens beschikbaar ? Is er sprake van een toename of afname in de afgelopen jaren?
9) Wordt er samengewerkt met uniformleveranciers en -producenten om de beveiliging van uniformen te verbeteren en te voorkomen dat nagemaakte uniformen op de markt komen? Zijn er initiatieven om uniformen te voorzien van beveiligingskenmerken die het kopiëren of vervalsen ervan bemoeilijken?
10) Welke straffen zijn momenteel van toepassing voor het stelen van uniformen van geüniformeerde diensten en het gebruik ervan bij criminele activiteiten? Volstaan deze straffen als afschrikking? Zijn er plannen om de straffen te verzwaren om de ernst van deze misdrijven beter te benadrukken?
1) In de afgelopen vijf jaar (2019-2023) werden 5 984 dossiers van verlies (of diefstal) van materieel geregistreerd. Het is niet mogelijk om een gedetailleerd overzicht te geven van het soort materieel dat werd gestolen of verloren daar er een gebrek aan gegevens is over dit onderwerp. Dit materieel is zeer divers omwille van de brede waaier aan activiteiten van Defensie. Het kan daarbij gaan om gevechtsuitrusting, maar evenzeer om eenvoudige gebruiks- of verbruiksvoorwerpen.
Trends in het aantal diefstallen van militaire uitrustingsstukken kunnen niet vastgesteld worden, mede omdat concrete cijfers van diefstal van militaire uitrusting ontbreken.
2) Voor wat betreft cijfers en trends inzake diefstallen en verdwijningen van militair materieel met inbegrip de kledij, wordt verwezen naar het antwoord gegeven op de eerste vraag. De kostprijs voor het vervangen van gestolen uitrustingsstukken kan niet eenduidig weergegeven worden, maar Defensie hanteert een percentage van 10 % verliezen in ruime zin, i.e. verlies, diefstal, beschadiging door (ab)normaal gebruik, enz., per jaar en die door de beschikbare werkingsmiddelen wordt gedekt.
3) Defensie beschikt niet over die cijfers.
4) Defensie is op de hoogte van de doorverkoop van bepaalde uitrusting en uniformen op de «zwarte» markt, zonder echter een ander crimineel oogmerk dan het maken van winst te kunnen vaststellen.
5) Bij vaststelling van het online te koop aanbieden van militaire uitrusting en uniformen, worden deze feiten aan de juridische dienst van Defensie en aan de gerechtelijke autoriteiten gemeld, zodat een onderzoek kan worden ingesteld naar de daders van verduistering of diefstal van goederen die toebehoren aan de Staat en zodat een strafrechtelijke of burgerrechtelijke vordering tegen hen kan worden ingesteld.
Online platforms worden ad hoc door de materieelbeheerders en de inlichtingendienst nagekeken teneinde de verkoop van militaire uitrustingsstukken tegen te gaan.
Er zijn geen aanwijzingen dat dergelijke verkopen zich op grote schaal voordoen.
6) Er zijn geen aanwijzingen van smokkel van militaire uniformen over de grenzen. Bijgevolg zijn er dienaangaande geen bijzondere maatregelen getroffen.
7) Er wordt reeds geruime tijd samengewerkt met de politiediensten en de parketten om dit soort illegale gedragingen te bestrijden. Zoals aangehaald in het antwoord op vraag 5), wordt hierbij onder meer systematisch aangifte gedaan door Defensie van de verkoop van militaire uitrustingsstukken op tweedehandsbeurzen en online platforms.
8) Defensie beschikt niet over die cijfers.
9) Sedert kort werd met de invoering van het Belgian Defence Clothing System (BDCS) een nieuwe uitrusting aan het personeel van Defensie ter beschikking gesteld waarbij onder meer aan de hand van het etiket kan onderzocht worden of het om uniformen gaat die in opdracht van Defensie geproduceerd werden, dan wel of het om namaak of uniformen uit de vrije markt gaat.
De militaire uitrusting wordt ter beschikking van de militair gesteld door middel van een bruikleenovereenkomst, daar waar in het verleden de basisuitrusting door de militair zelf kon aangekocht worden via de militaire bevoorradingsketen. De bruikleen heeft tot gevolg dat de Belgische Staat te allen tijde eigenaar van de uitrusting blijft en dat eventueel te koop aangeboden uitrusting gekoppeld kan worden aan de gebruiker, onder meer via de etikettering.
10) Het militaire personeel dat zich schuldig maakt aan verduistering of diefstal van militaire uniformen, wordt overeenkomstig het gewoon Strafwetboek gestraft. Deze straffen zijn eveneens van toepassing op niet-militairen. De diefstal van militaire uitrustingsstukken wordt niet op een bijzondere wijze bestraft in de Strafwetboek of in een andere wettelijke bepaling. Het gebruik van militaire uniformen voor het plegen van een misdrijf maakt op zichzelf geen strafbare gedraging of een verzwarende omstandigheid uit, tenzij het zou gaan om de aanmatiging van het ambt van militair (artikelen 227 en 227bis van het Strafwetboek).