5-73 | 5-73 |
De heer Karl Vanlouwe (N-VA). - Uren, dagen en weken hebben we gedebatteerd. We hebben geprobeerd om de institutionele meerderheid ervan te overtuigen dat het akkoord een slechte zaak is, die een complexe regeling invoert. Het kiesarrondissement wordt wel gesplitst, maar tegen een enorme prijs en enorme privileges voor de Franstaligen, die bovendien in de Grondwet worden gebetonneerd. De factuur daarentegen, die is voor de Vlamingen. Bedankt voor het aanhoren van onze argumenten. Maar is er ook echt naar geluisterd? Ik kon alleen vaststellen dat er geen komma aan het politieke akkoord mocht worden gewijzigd, ook al gaat het om een belabberd akkoord. Nochtans beschikten we over sterke argumenten, die we met experten op het terrein delen. We zijn blijkbaar niet de enige die zogezegd aan de zijlijn staan te roepen. Voor het gerechtelijk arrondissement bevonden we ons alvast in goed gezelschap. De Raad van State uitte fundamentele bezwaren en de Hoge Raad voor de Justitie maakte een ambtshalve verslag. Alle Nederlandstalige rechters van de rechtbank van eerste aanleg en van de arbeidsrechtbank maakten essentiële aanmerkingen. De conferentie van Nederlandstalige voorzitters van de rechtbanken van eerste aanleg, en van de arbeidsrechtbanken, het nationaal verbond van advocaten, griffiers, professoren, advocaten en experten verzamelden argumenten, die wij ook naar voren schoven. Hun boodschap was ook de onze. Wij vragen respect voor de Nederlandstaligen en hun wensen. De Vlamingen wilden een splitsing van het gerechtelijk arrondissement, maar kregen die niet. Ze kregen wel een complexe, niet gevraagde ontdubbeling van de rechtbanken. Bovendien komen er Franstalige rechters in heel Halle-Vilvoorde. Ceci n'est pas une splitsing! Respect betekent ook dat plichtsbewuste Nederlandstalige rechters niet door Franstaligen worden vervangen omdat hun vonnissen en arresten de Franstaligen niet bevallen. Waarom moeten er Franstalige parketmagistraten in Halle-Vilvoorde komen? Waarom Franstalige schoonmoeders in Halle-Vilvoorde? Topjobs mogen niet alleen voor Franstaligen worden gereserveerd, zeker niet in onze hoofdstad. Dat is discriminatie en een schending van het gelijkheidsbeginsel. Onze opmerkingen zijn geen ideologische muggenzifterij. Integendeel, de voorstellen zorgen voor wantrouwen en achterdocht. De indruk wordt gevoed dat Nederlandstalige rechters onbetrouwbaar zijn en dat alleen Franstalige rechters objectief kunnen zijn. Daarmee worden de fundamenten van onze rechtsstaat ondergraven.
We vragen ook respect voor alle rechtzoekenden, of die nu Nederlands- of Franstalig zijn. Een degelijke justitie, die snel en kwalitatief goed vonnist, staat daarbij centraal. De politieke deal zal echter zorgen voor gerechtelijke achterstand. Dat blijkt uit de cijfers waarover we lang hebben gediscussieerd. Wij maakten een analyse, waarmee de Hoge Raad voor de Justitie en de magistraten het eens waren. Zelfs de Raad van State wees op de verantwoordelijkheid van de institutionele meerderheid. De gerechtelijke achterstand zal er niet alleen zijn voor de inwoners van Halle-Vilvoorde en Brussel, maar voor alle Nederlandstaligen die in de hoofdstad moeten procederen, omdat ze er werken of omdat ze tegen federale, Vlaamse of Brusselse overheidsinstellingen een proces voeren. Los van alle ideologie hebben we vooral de nadruk gelegd op een fundamentele wens: Laat de hervorming pas na de werklastmeting in werking treden zodat de rechtbanken niet nodeloos in het avontuur worden gestort. Meten is weten, maar zelfs dat was blijkbaar niet mogelijk, omdat de Franstaligen boter bij de vis eisten. Bovendien moesten hun nieuwe privileges in de Grondwet worden gebetonneerd, zodat ze nooit meer kunnen worden aangepast.
Ik eindig bij het begin. De kieskring BHV is gesplitst. Het gerechtelijk arrondissement is dat absoluut niet.
De prijs is enorm, erger nog er is eigenlijk niets opgelost. De akkoorden zullen aanleiding geven tot meer communautaire problemen. Dat is duidelijk. Ik kondig dan ook aan dat de N-VA-fractie zal tegenstemmen.
M. Philippe Mahoux (PS). - « L'Histoire enseigne aux hommes la difficulté des grandes tâches et la lenteur des accomplissements mais elle justifie l'invincible espoir. » En citant Jaurès, je n'entends pas galvauder le terme « Histoire ». Je ne voudrais toutefois pas que nous, Belges de Flandre, de Wallonie et de Bruxelles, mésestimions la portée de l'instant.
Par les accords que nous allons voter, nous sortons notre pays d'une impasse. Nous avons préféré la coopération à l'affrontement, le consensus à l'exigence unilatérale, le dialogue à ce qui a parfois relevé de l'invective. Ce fut sans doute difficile, peut-être lent car il a fallu renouer la confiance. Cela justifie cependant l'invincible espoir, l'espoir que notre État évolue dans un cadre pacifique de coopération inventive.
Cette dernière fut longtemps donnée en exemple dans le monde aux pays dont les composantes avaient du mal à vivre ensemble. Nous avons à certains moments douté de ce modèle belge parce que certains entendaient le bloquer. Nous avons à certains moments douté de notre capacité à dépasser nos désaccords parce que certains prospéraient sur cette dynamique négative.
Grâce à l'engagement de huit partis et des hommes et des femmes qui ont négocié en leur nom et que je veux saluer ici, un accord global a pu voir le jour. Il a apaisé les tensions et a permis à tous les niveaux de pouvoir de se consacrer pleinement aux défis économiques et sociaux auxquels nous faisons face.
Ces accords se concrétisent par des textes en prise avec les matières qu'ils modifient mais surtout avec celles et ceux qui les vivent. Nous nous réjouissons qu'en scindant l'arrondissement judiciaire, on ne perde pas de vue les intérêts essentiels du citoyen et qu'on mettre en place les conditions pour réduire l'arriéré judiciaire à Bruxelles au bénéfice de tous les justiciables. On le sait : à la suite de ce vote, un important travail de mise en oeuvre de la réforme devra encore être accompli.
Le PS restera attentif à ce que les objectifs fixés puissent être atteints. Nous nous réjouissons également que l'on ait pu faciliter le vote de nos compatriotes à l'étranger, en réglementant l'endroit où il sera exprimé, évitant ainsi les abus que d'aucuns ont déplorés.
Les textes que nous nous apprêtons à voter sont le fruit d'un accord certes complexe mais équilibré. Il dépasse les positions dictées par de pures considérations communautaires. Il résulte du courage et du sens des responsabilités dont les négociateurs ont fait preuve. Pour le PS, l'objectif était de préserver la possibilité d'harmonie entre communautés de notre pays et de soutenir chacun de ses concitoyens, qu'il soit électeur ou justiciable.
Le groupe PS apportera donc son soutien à ces textes.
De heer Bart Laeremans (VB). - Uitgerekend op 11 juli, op onze Vlaamse feestdag, hebben we moeten meemaken dat de Vlaamse minister-president in een officiële toespraak verklaart dat het gerechtelijk arrondissement BHV is gesplitst. Zelden heeft een leugen zo openlijk kunnen triomferen in de Wetstraat, omdat zo weinig mensen weten en beseffen wat hier vandaag wordt goedgekeurd.
Het unitaire arrondissement BHV wordt hier vandaag gebetonneerd in de Grondwet, met inbegrip van nieuwe francofone voorrechten in Brussel en in Vlaams-Brabant. Met een veel grotere macht voor de francofone magistraten in Vlaams-Brabant dan vandaag.
Dinsdag hebben we hier meegemaakt dat de voorzitter van CD&V, de hopeloos onervaren onderhandelaar van dit desastreuze akkoord, in dit halfrond kwam vertellen dat de hervorming die hier wordt doorgevoerd, neerkomt op de splitsing die door zijn partijgenoot Vandenberghe werd voorgesteld. Vandenberghe had voorgesteld dat de Franstalige rechtbank bevoegd zou zijn voor Brussel 19, zoals dat vandaag geldt voor de Franstalige kamers. De regeling die voorligt, breidt de bevoegdheid van de Franstalige rechters uit over heel Halle-Vilvoorde. De regeling realiseert de ontdubbeling, de dédoublement, volgens het model-Maingain. De voorzitter van de Franstalige rechtbank krijgt zelfs bevoegdheid over alle Vlaamse vrederechters.
Dat is wat de institutionele meerderheid hier aanricht. Met zeer verregaande gevolgen voor Vlaams-Brabant, want de verfransing van onze streek, van de Vlaamse gerechtskantons rond Brussel, wordt hiermee aangewakkerd in plaats van afgeremd.
En alsof dit nog niet erg genoeg is, wordt hierbij een krankzinnige maatstaf gehanteerd, waarmee de nieuwe Franstalige rechtbank vier keer groter wordt dan de Nederlandstalige. Vandaag zijn de Franstalige magistraten maximaal maar twee keer zo talrijk als de Nederlandstalige, wat trouwens overeenstemt met het huidige werkvolume. De uitbreiding van de Franstalige personeelsformatie gebeurt dus ten koste van de Nederlandstaligen, wier jobs massaal in uitdoving worden gezet. Een leger van 276 Franstalige magistraten en bedienden komt erbij, genoeg voor een nieuwe rechtbank, terwijl 221 Nederlandstaligen het genoegen krijgen te mogen uitdoven! Dit alles op grond van een wild nachtelijk akkoord, gebaseerd op valse cijfers, met volkomen onbeslagen Vlaamse onderhandelaars, die zich lieten platwalsen door Onkelinx, Milquet en Michel en die niet de moed hadden hun onvoorstelbaar geklungel nadien recht te trekken.
Het blijft voor mij onvoorstelbaar en stuitend onrechtvaardig dat een verhouding 20/80, die aanvaardbaar zou kunnen zijn voor Brussel 19, plots `en stoemelings' de norm wordt voor héél Brussel-Halle-Vilvoorde en dat het voor de Vlamingen misschien een beetje meer mag zijn, als dat tijdig zou blijken uit een onzekere werklastmeting, waarvan nu al vast staat dat ze gemanipuleerd zal worden.
En als kers op de taart wordt de discriminatie, de suprematie van de francofonie in dit land voor het eerst ingebakken in de wet. Het gaat om een ongezien precedent. De procureur en de auditeur zullen in onze hoofdstad, in het belangrijkste parket van het land, voortaan altijd Franstaligen zijn en hun ondergeschikte adjunct altijd Nederlandstalig. Il faut le faire. Stel u voor; stel u echt eens voor dat het omgekeerd zou zijn.
Mijnheer Beke, mijnheer De Croo, mijnheer Anciaux, ik wilde dat ik kon zeggen: vergeef het hen, want ze weten niet wat ze doen. Maar u weet het wel. U weet verdorie zéér goed wat u hier aan het aanrichten bent. Er komt een dag waarop u zich voor zoveel onrecht en lafheid zult moeten verantwoorden.
Mme Christine Defraigne (MR). - Chers collègues. Premier paquet de la sixième réforme de l'État. Clap. (Mme Defraigne mime le clap d'une prise de cinéma.)
Dans les textes qui nous sont soumis, il en est qui nous rendent particulièrement heureux. Je parle évidemment du projet de loi qui facilitera l'exercice du droit de vote par les Belges à l'étranger. Cette simplification administrative nous est chère. Nous pensons qu'il faut poursuivre l'effort en vue d'étendre encore le droit de vote de nos concitoyens. Nous avons la ferme conviction que la nationalité belge a une valeur intrinsèque, qu'elle est l'expression d'une citoyenneté et que nier les droits de nos concitoyens à l'étranger revient à nier l'existence d'une telle nationalité, à nier le fait qu'elle soit une citoyenneté, à nier que nos citoyens à l'étranger soient nos meilleurs ambassadeurs.
Il faut d'autres avancées. Nous ne sommes pas de ceux qui disent que nous voulons tout, tout de suite. Chaque projet, chaque avancée, chaque débat doit venir à son heure.
Le deuxième texte qui nous réjouit est un élément central de la réforme de l'État. Il s'agit de l'aménagement de l'arrondissement judiciaire de Bruxelles-Hal-Vilvorde. « Aménagement », le terme a toute son importance. Il y a des accommodements raisonnables, il y a des aménagements raisonnables : la scission du parquet et le dédoublement du siège. Nous pensons qu'il est fondamental que chaque justiciable puisse se défendre, être entendu, jugé dans sa langue. C'est un droit individuel, un droit fondamental de l'homme.
Nous n'avons pas touché à la législation sur l'emploi des langues et M. le secrétaire d'État l'a très bien rappelé dans les débats que nous avons eus mardi. Nous n'avons rien changé au droit, c'est la procédure et la procédure de renvoi que nous avons modifiées et accélérées. Cela permettra d'aller plus vite devant un juge francophone de sorte qu'un justiciable francophone pourra comparaître volontairement devant un tribunal francophone dans les 54 communes de l'ancien arrondissement de Bruxelles-Hal-Vilvorde. Cela autorisera aussi de changer de langue plus rapidement dans les six communes à facilités et d'être renvoyé quasi automatiquement devant un juge francophone.
Cela n'a rien d'un privilège, d'une marque de favoritisme. Ce n'est pas non plus l'expression d'une guerre d'une communauté contre l'autre. C'est simplement avoir présente à l'esprit la qualité du fonctionnement judiciaire dans la région centrale du pays.
J'ai entendu dans les débats beaucoup de guerre de chiffres. Des chiffres que l'on brandit, que l'on s'oppose. Des chiffres auxquels on fait dire tout et n'importe quoi. Moi, la guerre des chiffres, cela ne m'intéresse pas. La mesure de la charge de travail, on l'aura inéluctablement en juin 2014 et ce sera la seule donnée objective parce qu'un comité de monitoring en aura surveillé la production.
Ce qui m'intéresse, c'est la qualité de la Justice. Une Justice proche du citoyen, une Justice à l'écoute, une Justice rapide, une Justice efficace. Mais c'est aussi réduire l'arriéré judiciaire.
Huit formations politiques, dont la réunion dépasse le traditionnel clivage entre la majorité et l'opposition, ont décidé de donner à notre pays le véritable visage d'État fédéral qu'il cherche depuis si longtemps.
Le projet est ambitieux et périlleux mais plus l'escalade est difficile, plus belle est la montagne. Ce n'est pas une citation de Jaurès, c'est de moi.
Je veux simplement dire aujourd'hui qu'après les improvisations et les promesses non tenues, les déclarations à l'emporte-pièce ont cédé la place à une analyse sérieuse, méthodique et réfléchie des questions à résoudre ; ce sont la sérénité et le respect mutuel des communautés qui l'ont emporté.
Après cinq cents jours de crise politique, cinq cents jours de crise stérile, la classe politique a retrouvé aujourd'hui sa crédibilité, et c'est aussi une de nos satisfactions.
De heer Peter Van Rompuy (CD&V). - Twee weken geleden hebben we de kieskring gesplitst en vandaag voegen we daar het gerechtelijke arrondissement aan toe. Voor ons draait het om drie belangrijke bouwstenen. De eerste kan in Halle-Vilvoorde eindelijk een eigen strafrechtelijk beleid worden ontwikkeld, en dat volgens de krachtlijnen uitgedacht door eresenator Vandenberghe. Dankzij de territoriale splitsing kan het parket in Halle-Vilvoorde zich beter op de lokale noden toeleggen, los van de voor de hoofdstad specifieke problemen. Door de ontdubbeling zullen de twee rechtbanken een eigen beheer kunnen ontwikkelen. Het is onze hoop en overtuiging dat de Nederlandstalige rechtbanken verder zullen uitgroeien tot voorbeelden van efficiënt beheer in dienst van de rechtzoekenden.
Een tweede belangrijke bouwsteen is het maximale behoud van de bestaande taalwetgeving in rechtszaken. Het hoeft niet herhaald, de taalwetgeving van 1935 wordt in se niet gewijzigd, maar alleen op enkele punten verfijnd.
Een derde belangrijke bouwsteen is dat een betere werking alleen mogelijk is met voldoende personeel. Daarom is het van het grootste belang dat de definitieve kaders op basis van een werklastmeting worden vastgelegd. De regering en in het bijzonder de minister van Justitie zal dit nu verder aanpakken, desgevallend met externe hulp, zodat we zo spoedig mogelijk over een degelijke werklastmeting in Brussel beschikken.
Omdat die drie bouwstenen deel uitmaken van dit wetsontwerp zal de fractie van CD&V dit voluit steunen.
M. Marcel Cheron (Ecolo). - Jamais le Sénat n'aura été aussi vivant ! Il a été le théâtre de nombreuses interventions, parfois un peu longues, jamais totalement ennuyeuses.
Les textes que nous allons voter aujourd'hui et ceux qui ont été adoptés voici quelques semaines permettent d'achever une première séquence. Certains rêvent de séquence ultime pour ce pays. Ce n'est ni la dernière séquence, ni la dernière séance du Sénat et de ce pays, n'en déplaise à ceux qui essayent de nier la Région bruxelloise en s'efforçant perfidement d'attirer les Wallons vers un piège terrible, consistant à ignorer une solidarité indispensable entre toutes les régions, y compris la Région bruxelloise.
Ce ne sont pas de noirs desseins qui ont poussé les Verts à s'engager dans cette réforme distincte de la politique menée par le gouvernement. Vous savez ce que nous en pensons et je ne m'étendrai pas sur le sujet pour ne pas gâcher l'atmosphère... Ce qui nous lie, c'est non seulement d'avoir négocié ces textes, parfois durement, monsieur le secrétaire d'État, mais aussi de nous être tenus au respect des accords.
Nous avons fait des pas importants, qui ne seront certes pas les derniers, pour offrir à nos régions la possibilité d'assurer un développement au bénéfice de nos concitoyens. Je pense à toutes nos régions, celle d'où je viens, celle où je travaille et celle où je me rends régulièrement avec plaisir non seulement en termes de convivialité, mais aussi, à l'avenir, d'activité et de solidarité.
Après avoir adopté une séquence de textes que nous avons transmis à la Chambre sans que cette assemblée n'ait à les corriger - ce qui est un exploit -, nous allons en adopter d'autres aujourd'hui. Cela représente un travail considérable ; c'est aussi un pas vers des réformes utiles pour nos concitoyens.
Les dispositions que nous avons votées ont permis de résoudre des conflits anciens, trop longtemps laissés à l'abandon dans ce pays, autour d'une circonscription électorale.
Évoquons aussi le refinancement de Bruxelles, bien nécessaire et légitime, que nous avons appelé le juste financement, ainsi que la Communauté métropolitaine qui garde la capacité de développer l'hinterland autour de la Région bruxelloise, qui est le coeur même de notre activité et du redéploiement de nos régions.
Évoquons enfin les droits de nos concitoyens en matière de justice. Au-delà de ce qu'ont dit ceux qui prônent les combats du XIXème siècle, nous devions d'abord répondre à cet arrêt impitoyable rendu en 2006 par la Cour de Cassation, que j'ai rappelé durant les débats, condamnant l'État belge à cause de l'arriéré judiciaire.
L'essentiel pour nos concitoyens, c'est de pouvoir être jugés non seulement dans de bonnes conditions, avec un accès au dossier dans leur langue, mais surtout sans arriéré judiciaire. Il n'y a rien de plus mortel dans les relations entre les pouvoirs publics et les citoyens que de laisser traîner des dossiers trop longtemps ; c'est un déni de justice. Je crois que ce dossier de l'arrondissement judiciaire, plus encore que les autres, était crucial pour nos concitoyens.
Je ne souhaite à personne d'entre nous d'être confronté à ce sujet, peu sympathique a priori.
Il était aussi nécessaire de trouver des solutions raisonnables. Croyez bien, monsieur le secrétaire d'État, que, dans les multiples étapes qui vont encore se succéder pour faire aboutir ce projet, les Verts seront toujours du côté des solutions. Nous avons décidé une fois pour toutes, contrairement à d'autres, d'être parmi les partis qui dégagent des solutions et non parmi ceux qui posent des problèmes. C'est pourquoi nous voterons avec enthousiasme en faveur de cette réforme.
De heer Bert Anciaux (sp.a). - Meer dan zestig uur hebben we in de commissie voor de Institutionele Aangelegenheden over de splitsing van het gerechtelijk arrondissement Brussel-Halle-Vilvoorde vergaderd; met de bespreking van de splitsing van het kiesarrondissement erbij meer dan 120 uur. In de plenaire vergadering hebben we meer dan twintig uur gedebatteerd, geluisterd, veel geluisterd, gereageerd, geprobeerd antwoorden te geven, antwoorden gekregen van de staatssecretaris ... Kortom, we hebben grondig parlementair werk verricht. En dit over een vraag, een eis, die al decennia in Vlaanderen werd gesteld, namelijk de splitsing van het kiesarrondissement en van het gerechtelijk arrondissement Brussel-Halle-Vilvoorde.
Uit het debat heb ik geleerd dat in grote mate is tegemoetgekomen aan de vragen die in het verleden altijd werden gesteld. Zo is tegemoetgekomen aan de vraag naar een eigen parket in Halle-Vilvoorde, zodat dit parket de problemen daar op een correcte wijze sui generis kan aanpakken. Zo is tegemoetgekomen aan de vraag om in Brussel-Halle-Vilvoorde een Nederlandstalige en een Franstalige rechtbank te krijgen, om de rechtbank te splitsen of te ontdubbelen. Noem het zoals u wil.
Natuurlijk hebben de twee kanten ook toegevingen gedaan. Vijftig jaar al staan beide kanten met getrokken messen tegenover elkaar en dan zou een van de twee ineens plat op de buik gaan. Dat is natuurlijk niet het geval. De eis van de Vlamingen is in het akkoord wel degelijk beantwoord, zonder afbreuk te doen aan enkele terechte vragen van de Franstaligen. En nochtans is de taalwetgeving daar niet fundamenteel voor aangetast. Integendeel. Wel is er respect opgebracht voor de keuze die mensen kunnen maken om in onderling akkoord een proces in een andere taal te voeren. Er is inderdaad respect opgebracht voor de faciliteiten in de zes faciliteitengemeenten.
Hoe dan ook, aan de fundamentele vraag naar een eigen rechtbank en een eigen parket voor de Nederlandstaligen is wel degelijk voldaan.
Ik heb lang, samen met Franstalige en Nederlandstalige collega's van de acht partijen, keer op keer moeten horen dat de Vlamingen kaakslagen hebben gekregen, dat wij gecapituleerd zijn, dat wij schandalige toegevingen hebben gedaan.
Welnu, deze regeling is geen kaakslag! Dit is een mooie, correcte regeling van een probleem dat ons al vijftig jaar hindert als een kiezel in onze schoen. Vijftig jaar lang hebben we van dit punt een strijdpunt gemaakt. Vijftig jaar lang hebben we alleen maar gezien hoe we op dit punt verschilden, maar nu hebben we gezocht hoe we voor dit punt een oplossing konden vinden. Dat vind ik knap.
Ik vind in de oplossing niet al mijn verzuchtingen terug. Bijlange niet! Ik stel me ook vragen bij een aantal zaken. Dat is nu eenmaal typisch aan een compromis. Wat we realiseren is echter geen schande. Integendeel. We proberen meer rechtszekerheid aan de mensen te bieden, we proberen ze meer mogelijkheden te geven om toegang te krijgen tot het gerecht en we proberen ze vooral meer mogelijkheden te geven om een eigen beleid in Halle-Vilvoorde te voeren. Chapeau voor de acht partijen die dat hebben gedaan.
De sp.a-fractie zal met veel plezier de ontwerpen steunen.
M. Francis Delpérée (cdH). - En ce qui concerne le projet de loi sur le droit de vote des Belges à l'étranger, je rappellerai simplement que la démocratie est avant tout un système politique qui assure la participation des citoyens à la vie publique.
Quand un projet de loi rend cette participation plus effective, quand il encourage les Belges qui vivent à l'étranger à participer plus effectivement aux élections législatives telles qu'elles se déroulent en Belgique, je le dis comme je le pense : nous sommes heureux ! D'autant plus, comme je l'ai dit en commission et en séance publique, que la réforme ne s'expose pas à des critiques idiotes, stupides de constitutionnalité.
Le cdH votera en faveur du projet de loi portant réforme de l'arrondissement judiciaire. Je ne reviendrai pas sur l'ensemble des considérations qui ont été émises durant la discussion. Le cdH votera en faveur de la réforme parce qu'elle ouvre des espaces de liberté, parce qu'elle ne retire de droits à personne mais en accorde de nouveaux à nos concitoyens, parce qu'elle doit permettre de rendre une justice plus effective, plus rapide, plus correcte au coeur de notre pays.
La réforme est une bonne réforme, elle s'inscrit dans un ensemble équilibré. Nous sommes des démocrates, nous sommes des humanistes, nous voterons donc la réforme.
(Applaus)
De heer Bart Tommelein (Open Vld). - Het moment voelt bijna onwezenlijk aan. Vijftig jaar hadden we nodig om het kiesarrondissement en het gerechtelijk arrondissement Brussel-Halle-Vilvoorde te splitsen. Na vijf jaar politiek geruzie, die de samenhang tussen de gemeenschappen zwaar op de proef heeft gesteld, is het eindelijk zover. Over enkele minuten zal een meerderheid aan Franstalige en aan Nederlandstalige kant die molensteen wegnemen.
Voor de Vlaamse Beweging wordt een bladzijde omgeslagen. Het grootste symbooldossier dat het land heeft gekend sinds het Egmontpact, wordt thans uitgeklaard. De Franstalige claim op de Vlaamse Rand wordt daarmee definitief verworpen. In Halle-Vilvoorde zal Vlaanderen zelf invulling geven aan het veiligheidsbeleid.
Het moment voelt onwezenlijk aan en tegelijkertijd is er tevredenheid omdat een keerpunt is bereikt. Van het klassieke vechtfederalisme waarin sommigen nog steevast geloven, omdat dat nu eenmaal hun enige handelsmerk is, zullen we in snel tempo opschuiven naar confederalisme. Samenwerken wordt het sleutelwoord.
Na de eerste golf van de staatshervorming die bijna is omgezet in wet, volgt een tweede deel dat de huishouding van het land omvat. Dat wordt de grootste hervorming ooit, in centen uitgedrukt. De deelstaten krijgen eindelijk de fiscale autonomie waar ze om vroegen. De reeks bevoegdheden die daarmee wordt overgedragen is bijzonder omvangrijk.
Ik hoop dan ook dat de participanten in de deelstaten volwassen genoeg zijn om daar met zorg mee om te gaan. Ze zullen de omslag moeten maken, want met de centen komt immers de verantwoordelijkheid.
In het verleden kregen de deelstaten veel middelen in de schoot geworpen zonder dat ze verantwoordelijk waren voor de inning van de middelen. Met de fiscale autonomie komt de verantwoordelijkheid en komen dus ook de keuzes. Dat vergt een hoge graad van samenwerking en volwassenheid binnen de eigen regering en ook ten aanzien van de andere regeringen. Dat vergt ook standvastigheid opdat de burgers daadwerkelijk de vruchten kunnen plukken van de staatshervorming. De regie en de invulling komen in handen van de deelstaten. Het positieve is dat sommigen zich niet meer kunnen gedragen als volleerde Calimero's die graag verwijzen naar de spilzieke en inefficiënte federale overheid. De verschillende bestuursniveaus zullen nu met daden en niet met woorden blijk moeten geven van een beleidsvisie geschraagd op de verwachtingen van de burgers en de ondernemingen.
Onze partij zal er dan ook plichtsbewust op toezien dat Vlaanderen nu al start met de beleidsvoorbereiding voor de bevoegdheden die het zal krijgen. Ik hoop dan ook dat de respectieve partijen zich bewust zijn van de zware taak die ze te wachten staat.
Gouverner, c'est prévoir. Goed bestuur vereist dat een regering anticipeert op toekomstige feiten. Welnu, met de nakende stemming is de historische ommekeer een feit. De verschillende bestuursniveaus krijgen nu bevoegdheden om hun lot in eigen handen te nemen. Ik hoop dan ook dat de verdeeldheid die de diverse partners binnen de Vlaamse regering de laatste maanden hebben tentoongespreid, snel opzij wordt geschoven. Het grote eigen gelijk zal moeten wijken voor pragmatisme en beleid. Verantwoordelijkheid ontvluchten kan niet meer.
De burger verdient een goed onderbouwd beleidsplan dat steunt op de omwenteling. Nu het zwaartepunt van de politieke besluitvorming verschuift naar de deelstaten, wordt het tijd dat alle partijen die realiteit niet alleen onderkennen maar er ook naar handelen.
De liberale fractie staat klaar om mee te bouwen aan het nieuwe confederale huis, zowel in de regering op federaal vlak, als in de oppositie in Vlaanderen. Ik hoop dat de partijen die heden nog in een ontkenningsfase verkeren over de impact en de concrete positieve gevolgen van de staatshervorming voor de burgers tijdig tot inkeer komen en mee zullen werken aan het uitrollen van de hervorming op het terrein. De burgers en onze ondernemers verwachten niet anders.
Mevrouw Freya Piryns (Groen!). - Ons land is al jaren in de ban van BHV. Het werd vier jaar of langer gegijzeld door de terechte eisen voor een staatshervorming. Nu is het eindelijk zo ver. Vandaag stemt de Senaat en morgen stemt de Kamer over het eerste pakket van de zesde staatshervorming. Sommigen noemen die staatshervorming historisch, anderen spreken erover in veel minder fraaie termen.
Ik spreek mij er niet over uit of ze historisch is of niet, dat zullen de geschiedenisboeken moeten bepalen. Ik durf wel te zeggen dat dit een goede en een evenwichtige staatshervorming is. BHV wordt gesplitst, ook op gerechtelijk vlak. De splitsing in een parket Halle-Vilvoorde en een parket Brussel en de ontdubbeling van de rechtbank in Brussel is volgens mij een grote stap naar een betere rechtsbedeling voor alle inwoners van Halle-Vilvoorde en van Brussel. De splitsing maakt het immers mogelijk een efficiënter justitiebeleid te voeren, dat beter is afgestemd op de specifieke situatie in beide gebieden. Meer efficiëntie is voor de groenen het sleutelwoord van het akkoord dat de institutionele meerderheid heeft bereikt over het gerechtelijk arrondissement BHV en over de andere delen van de staatshervorming.
Groen! en Ecolo zullen dan ook met overtuiging voor deze zesde staatshervorming stemmen, niet omdat ze een doel op zich zou zijn, wat het voor sommigen vaak lijkt te zijn. Dat is vooral zo voor diegenen die nu blijven blaten dat het allemaal niet genoeg is, dat het allemaal niet ver genoeg gaat ... Zij misbruiken de staatshervorming om Calimero te kunnen spelen en om te kunnen zeggen dat het altijd allemaal de schuld van de anderen is. Wij doen daar niet aan mee.
Is dit honderd procent wat de Vlamingen gevraagd hebben? Uiteraard niet. Is dit honderd procent wat de Franstaligen wilden? Uiteraard ook niet. Dit is een compromis, waarop wij trots zijn. Groen! is dan ook zeer trots dat we mee zijn blijven onderhandelen en dat we er op die manier mee voor kunnen zorgen dat ons land ten goede wordt hervormd. Ik hoop dat alle politieke niveaus in ons ingewikkelde landje klaar zijn om met hun nieuwe verantwoordelijkheden om te gaan.