5-26

5-26

Belgische Senaat

Handelingen

DONDERDAG 16 JUNI 2011 - NAMIDDAGVERGADERING

(Vervolg)

Mondelinge vraag van de heer Bert Anciaux aan de minister van Landsverdediging over «de malaise bij de inlichtingendiensten van het leger» (nr. 5-210)

De heer Bert Anciaux (sp.a). - Het rommelt weer in het leger, althans in de Algemene Dienst Inlichting en Veiligheid, ADIV.

Vijf jaar geleden waren reeds ernstige problemen gemeld. Het Comité I heeft destijds een grondig onderzoek gevoerd en er zijn aanbevelingen gedaan. Nu, vijf jaar later, stelt datzelfde Comité I vast dat van al die aanbevelingen eigenlijk niets in huis is gekomen. De problemen blijven bestaan. De inlichtingendienst van het leger, die een van de paradepaardjes zou moeten zijn, zit vol lekken. Geheime informatie wordt uit geparkeerde wagens gestolen enzovoort. De leiding schiet tekort. Kortom, de goede werking van de dienst wordt door tal van incidenten bedreigd.

De ADIV, die een beetje de tegenhanger van de Veiligheid van de Staat is, staat eens te meer in een slecht daglicht. Nochtans is de dienst een cruciaal onderdeel van de beveiliging van ons land en van de militaire operaties en installaties. Net daar waar veel geheimen en vertrouwelijke informatie aanwezig is en waar informatie wordt ingewonnen om de veiligheid van het leger en zijn installaties te verzekeren, mogen dergelijke problemen zich niet voordoen.

Net het tegendeel is waar. Er is een voortdurend wanbeleid, er is geen verbetering, de aanbevelingen blijven zonder gevolg. Kortom, er heerst een gevaarlijke malaise.

Hoe is het mogelijk dat die problemen, vijf jaar na het eerste onderzoek, nog altijd aanwezig zijn? Hoe moeten ze worden opgelost? Wat doet de minister om die malaise te beëindigen en na vijf jaar eindelijk orde op zaken te stellen in een dienst die cruciaal is voor de binnenlandse en buitenlandse veiligheid?

De heer Pieter De Crem, minister van Landsverdediging. - Als gewezen lid van de begeleidingscommissies van zowel het Comité I als het Comité P kan ik verzekeren dat de problemen bij de Algemene Dienst Inlichting en Veiligheid peanuts zijn vergeleken bij wat ik destijds in die begeleidingscommissies heb vernomen.

Het Comité I heeft een aantal verslagen uitgebracht over feiten die zich in 2010 en in de jaren voordien hebben voorgedaan. Het stelde na een toezichtsonderzoek, dat in 2005 startte, vast dat in de informatiehuishouding bij de Algemene Dienst Inlichting en Veiligheid van de Krijgsmacht geen geïntegreerd beheer was.

Er kwamen aanpassingen, maar eind december 2010 werd beslist de aanpak van het probleem in een globale audit te onderzoeken. Op 31 augustus 2010 heb ik de voorzitter van het Vast Comité I per brief laten weten dat ik geen bezwaar had tegen het publiek maken van het verslag van het Vast Comité I over de zogenaamde disfuncties. Ik kijk ook echt uit naar de auditresultaten.

Het is belangrijk dat de ADIV het need to know-principe respecteert, aangezien het gaat over gevoelige informatie. Die need to know heeft evenwel te maken met interpretatie, dus beoordelen welke informatie kan wordt gedeeld. Ik ben ervan overtuigd dat het Vast Comité I het enige forum is om controle uit te voeren. Ik zal alleszins de conclusies van het auditrapport respecteren.

Sta me toe een nuance aan te brengen. De algemene teneur van het VRT-middagjournaal van gisteren was dat de ADIV een behoorlijk parcours heeft afgelegd. Natuurlijk kan het altijd beter, zoals iemand opmerkte, die namens het Comité I sprak. De opmerking dat de dienst vierkant draait, is dan weer selectieve interpretatie, maar ik ben het er wel mee eens dat disfuncties ontoelaatbaar zijn. Daarom moet het Comité I zijn werk kunnen doen en heb ik een interne audit laten uitvoeren. Ik wacht de bevindingen, de conclusies en hopelijk ook de raadgevingen af en ik zal niet nalaten die ook uit te voeren.

In de vorige legislatuur werden door de toepassing van de zogeheten BIM-wet onze inlichtingendiensten eindelijk gewapend voor hun opdracht in de hedendaagse maatschappij. De werking van die diensten liep de jaren daarvoor inderdaad niet altijd van een leien dakje. Met andere woorden, we hebben een reuzenstap vooruit gedaan, maar alles is nog niet perfect. Allicht zullen we dus bepaalde aanbevelingen moeten opvolgen.

De heer Bert Anciaux (sp.a). - Ik dank de minister voor zijn op het eerste gezicht duidelijk antwoord. Dat hij de aanbevelingen zal opvolgen, is prima en dat hij ze zal uitvoeren, is nog beter.

Zijn analyse van de ADIV is minder negatief dan de mijne, maar elke disfunctie in een veiligheidsdienst is er een te veel, zoals de minister trouwens zelf toegeeft.

Het lijkt me ook raadzaam dat de minister van Landsverdediging en de minister van Justitie eens samen zouden onderzoeken of het niet nuttig is een structurele samenwerking tot stand te brengen tussen de burgerlijke en de militaire veiligheidsdiensten, evenwel zonder de inhoudelijke functies weg te snijden. Ons kleine land heeft voor het verzekeren van de veiligheid volgens mij geen twee afzonderlijke veiligheidsdiensten nodig. Als gewezen lid van het Ministerieel Comité voor inlichtingen en veiligheid weet ik hoe gevoelig de materie ligt omdat ik de discussie daarover eens heb meegemaakt. Gelet op de disfuncties van de ADIV lijkt het me alleszins het moment om een structurele samenwerking of fusie te onderzoeken. Het verheugt me alleszins dat de minister de problemen niet toeschrijft aan één persoon zoals een krant dat wel deed.