4-1420/1 | 4-1420/1 |
15 SEPTEMBER 2009
1. Inleiding
Het wetsontwerp heeft tot doel de wijzigingen aan de statuten van de internationale Bank voor wederopbouw en ontwikkeling (IBWO) goed te keuren die door de Raad van gouverneurs van de IBWO in resolutie nr. 596 werden geformuleerd. De voorgestelde wijzigingen hebben betrekking op het verhogen van het stemgewicht en de inspraak in de IBWO, met name van de ontwikkelings- en transitielanden.
2. Wijzigingen met het oog op het verhogen van het stemgewicht en de inspraak in de IBWO
Reeds geruime tijd bestaat ongenoegen bij de ontwikkelings- en transitielanden over hun stemgewicht in de Bretton Woods-instellingen, met name het IMF en de IBWO, en de mate waarin zij de besluitvorming in die instellingen kunnen beïnvloeden. Daarom werd tijdens de jaarvergadering van de Wereldbankgroep (1) in 2008 het eerste gedeelte van een hervormingsprogramma gelanceerd dat als doel heeft de deelname van de ontwikkelings- en transitielanden in de instelling te vergroten, en ervoor te zorgen dat de verdeling van de aandelen en het stemgewicht op een meer dynamische wijze in overeenstemming gebracht worden met de veranderende verhoudingen in de wereldeconomie.
Op 25 november 2008 heeft de Raad van Beheer van de IBWO namelijk een eerste pakket maatregelen goedgekeurd. Vervolgens heeft de Raad van gouverneurs die maatregelen via resolutie nr. 596 door middel van een stemming zonder vergadering goedgekeurd.
Er werd tevens beslist om ten laatste tegen de Jaarvergaderingen van 2010 een bijkomend pakket met meer ingrijpende herzieningen van het IBWO-aandeelhouderschap te bekijken, en tegen de daaropvolgende Lentevergadering (2011) goed te keuren. Tijdens de vergadering van het Ontwikkelingscomité van 26 april 2009, heeft men echter beslist om die tweede fase te versnellen en tegen de Lentevergadering van 2010 tot een akkoord te komen. Ook heeft men beslist om tegen dan een herziening van het aandeelhouderschap van de internationale Financieringsmaatschappij te bestuderen en gelijkaardige maatregelen voor te stellen.
De Resolutie 596 bestaat uit de volgende maatregelen :
1. Het aantal basisstemmen per aandeelhouder wordt verhoogd tot 5,55 % (in plaats van de huidige 2,86 %) van het totaal aantal IBWO-stemmen. Dit komt in feite neer op een verdubbeling. Het aandeel van de basisstemmen in het totale stemmengewicht wordt ook vastgelegd op 5,55 %, in plaats van een vast nominaal aantal, hetgeen per aandeelhouder momenteel 250 stuks bedraagt. Zo wordt vermeden dat het aandeel van de basisstemmen, die vooral de kleinste economieën ten goede komen, bij toekomstige kapitaalsverhogingen zou verwateren. Hiervoor moeten de statuten van de IBWO aangepast worden.
2. Er worden uitzonderlijk maximaal 7 117 aandelen verdeeld onder 16 opkomende economieën die aan belang zouden inboeten ten gevolge van de voorgestelde verhoging van de basisstemmen. Aan die landen wordt de mogelijkheid geboden zich in te schrijven op een aan hun specifiek toewezen maximum aantal IBWO-aandelen. Op die manier wordt hun relatief aandeel in de IBWO gevrijwaard.
3. Één verkozen Beheerder wordt aan de Raad van Beheer van de IBWO toegevoegd zodanig dat de landen van Sub-Sahariaans Afrika vertegenwoordigd zullen worden door drie in plaats van de huidige twee Beheerders. Hierdoor zou de Raad 25 in plaats van de huidige 24 Beheerders tellen. Er werd voorgesteld die wijziging uit te voeren vanaf de volgende verkiezingsronde van Beheerders, die in 2010 zal doorgaan. Indien, op vraag van de betrokken Lidstaten (Sub-Sahariaans Afrika), de Beheerders zouden beslissen die maatregel vroeger te nemen, zullen de Beheerders een voorstel voor een interim-periode tot en met 31 oktober 2010, ter goedkeuring aan de Raad van gouverneurs voorleggen. De voorgestelde wijziging is ook noodzakelijk voor het multilateraal Agentschap voor investeringsgaranties (MAI), maar niet voor de internationale Ontwikkelingsassociatie (IOA) en de internationale Financieringsmaatschappij (IFM), omdat de IBWO Beheerders van rechtswege (ex officio) zetelen in de Raden van Beheer van de IOA en de IFM. De Raad van gouverneurs van de MAI keurde eveneens een afzonderlijke resolutie goed waarbij is voorgesteld één verkozen Beheerder aan de Raad van Beheer toe te voegen zodanig dat de landen van Sub-Sahariaans Afrika vertegenwoordigd zullen worden door drie in plaats van de huidige twee Beheerders.
Het resultaat van dit pakket mag dan op het eerste zicht niet spectaculair zijn — de netto verhoging van het stemgewicht van de opkomende economieën en de ontwikkelingslanden bedraagt ongeveer 1,4 % (namelijk een stijging van 42,6 % naar 44 %). Belangrijk is dat dit resultaat tot stand kwam in onderling overleg tussen de aandeelhouders en dat het een volgende stap is in een dynamisch proces. In het verleden werden immers reeds een aantal institutionele hervormingen doorgevoerd, met name via een grotere vertegenwoordiging (van burgers) van ontwikkelings- en transitielanden in de directie van de Wereldbankgroep, door meer inspraak van de landen bij de opmaak van landenstrategieën, door een grotere decentralisatie van staf, enz. Bovendien moet het volgende nog benadrukt worden. Indien de ontwikkelings- en transitielanden zich zouden inschrijven op de goedkope, nog niet-ingeschreven IOA-aandelen, zal die groep van landen een stemgewicht van 48,3 % in de IOA kunnen realiseren, in plaats van de huidige 41,1 %.
De impact van die eerste hervormingsronde voor het IBWO-stemgewicht van België is gering. Het Belgisch stemgewicht zal verminderen van de huidige 1,80 % naar 1,76 %.
Voor de maatregelen onder punt 2 en 3 hierboven is geen statutenwijziging noodzakelijk; voor de maatregel onder punt 1 wel.
De maatregel onder punt 2 zal pas kunnen uitgevoerd worden nadat het voorstel tot wijziging van de IBWO-Statuten onder punt 1 door drie vijfde van de aandeelhouders met een totaal stemgewicht van 85 % is aangenomen.
De druk op de landen van de Europese Unie, en met name op de kleine open economieën zoals België, om zware toegevingen te doen was erg groot. Samen met de partners binnen de EU heeft België steeds gestreefd naar een billijk en evenwichtig resultaat, met inachtneming van de belangen van de lage inkomenslanden. Het resultaat, hoewel niet perfect, voldoet aan deze doelstellingen.
3. Procedure
De bovenvermelde maatregel onder punt 1 vereist dus een wijziging van de statuten van de IBWO. De statutenwijzigingen die wordt voorgesteld beoogt de verdubbeling van de basisstemmen en het vastleggen van de verhouding tussen het aantal basisstemmen en het totale aantal stemmen in de toekomst.
Die wijzigingen zijn opgenomen in het ontwerp van amendement van de statuten van de IBWO dat deel uitmaakt van Resolutie 596 (deel A).
De procedure voor het goedkeuren van de statutenwijziging verloopt in twee fasen. De eerste fase werd reeds afgewerkt : de Raad van gouverneurs keurde de wijzigingen goed met de vereiste meerderheid. Resolutie 596 betreffende de hervorming van het stemgewicht in de IBWO, werd goedgekeurd op 30 januari 2009. De tweede fase bestaat erin dat de lidstaten zich individueel uitspreken over de aanpassing van de statuten. Aangezien het om een aanpassing van een internationale overeenkomst gaat, vergt dit in heel wat landen, waaronder België, de goedkeuring van de wetgever.
De wijziging van de statuten wordt definitief van kracht, voor alle lidstaten van de IBWO, drie maand na het moment dat de IBWO aan de lidstaten officieel meedeelt dat drie vijfde van de lidstaten die samen over minstens 85 % van het totale stemmenaantal beschikken, hun goedkeuring formeel hebben bevestigd aan de IBWO.
4. Houding van België
België steunde de voorgestelde wijzigingen op een actieve wijze in de Raad van beheer en in de Raad van gouverneurs. De voorgestelde statutenwijziging is noodzakelijk om de overeengekomen hervorming van de stemgewichten en de inspraak in de IBWO uit te voeren.
Het is dan ook van belang dat België, gelet op zijn vooraanstaande rol in de IBWO als belangrijk aandeelhouder en als leider van de grootste kiesgroep, de voorstellen binnen een redelijke termijn goedkeurt.
Aangezien het om de aanpassing gaat van een internationale overeenkomst, kan België zijn goedkeuring slechts formeel bevestigen tegenover IBWO nadat de wijzigingen zijn goedgekeurd door het Parlement.
De vice-eersteminister en minister van Financiën,
Didier REYNDERS.
De minister van Buitenlandse Zaken,
Yves LETERME.
ALBERT II,
Koning der Belgen,
Aan allen die nu zijn en hierna wezen zullen,
Onze Groet.
Op de voordracht van Onze minister van Financiën en Onze minister van Buitenlandse Zaken,
Hebben Wij besloten en besluiten Wij :
Onze minister van Financiën en Onze minister van Buitenlandse Zaken zijn ermee belast het ontwerp van wet, waarvan de tekst hierna volgt, in Onze naam aan de Wetgevende Kamers voor te leggen en bij de Senaat in te dienen :
Artikel 1
Deze wet regelt een aangelegenheid zoals bepaald in artikel 77, eerste lid, 6º, van de Grondwet.
Art. 2
België keurt de wijziging van de statuten van de internationale Bank voor wederopbouw en ontwikkeling goed, aangenomen door de Raad van gouverneurs van de internationale Bank voor wederopbouw en ontwikkeling overeenkomstig de Resolutie nr. 596, waarvan de tekst als bijlage is weergegeven.
Gegeven te Châteauneuf-de-Grasse, 10 september 2009.
ALBERT
Van Koningswege :
De vice-eersteminister en minister van Financiën,
Didier REYNDERS.
De minister van Buitenlandse Zaken,
Yves LETERME.
Resolutie nr. 596
Hervorming van het stemgewicht en deelname van de ontwikkelings- en transitielanden in de internationale Bank voor wederopbouw en ontwikkeling
OVERWEGENDE DAT het Gezamenlijk ministerieel Comité van de Raden van gouverneurs van de Bank en het internationaal monetair Fonds betreffende de transfer van reële financiële middelen naar ontwikkelingslanden (het Ontwikkelingscomité) tijdens de vergadering van oktober 2008, voorstellen vanwege de Beheerders van de Bank besproken heeft, betreffende een eerste stap in de hervorming van het stemgewicht en deelname van ontwikkelings- en transitielanden, en opgeroepen heeft om die hervormingen zo snel mogelijk uit te voeren; en
OVERWEGENDE DAT het Verslag van de Raad van beheer de maatregelen bevat die de Raad van gouverneurs moet nemen teneinde de voorstellen goed te keuren; en
OVERWEGENDE DAT de Beheerders de Raad van gouverneurs hebben verzocht om over de hierna volgende Resolutie te stemmen zonder samen te komen, overeenkomstig sectie 12 van het Reglement van de Bank;
BIJGEVOLG, na kennis genomen te hebben van de aanbeveling en bovengenoemd verslag van de Raad van beheer, besluit de Raad van gouverneurs het volgende :
(A) Verhoging van het aantal basisstemmen
De Raad van gouverneurs besluit hierbij dat :
1. Het artikel V, Sectie 3 (a) van de Statuten van de Bank moet als volgt gewijzigd worden :
Sectie 3. Stemmen
« a) Elke Lidstaat zal beschikken over een aantal stemmen dat gelijk is aan de som van de basisstemmen en de stemmen verbonden aan de kapitaalinschrijving.
(i) Het aantal basisstemmen van elke Lidstaat is gelijk aan het aantal stemmen dat het resultaat is van de gelijke verdeling tussen alle lidstaten van 5,55 % van het totale stemrecht van alle lidstaten, met dien verstande dat er geen fracties van basisstemmen bestaan.
(ii) De aan de kapitaalinschrijving verbonden stemmen zijn gelijk aan het aantal stemmen dat het resultaat is van de toewijzing van één stem voor elk deel van opgenomen kapitaal. »
2. De hierboven vermelde amendering zal voor alle lidstaten van kracht worden drie maand na de datum dat de Bank alle lidstaten door middel van een officiële mededeling bevestigt dat drie vijfde van de lidstaten die 85 % van het totaal aantal stemmen vertegenwoordigen, de amendering hebben aanvaard.
(B) Verdeling van de aandelen
De Raad van gouverneurs beslist hierbij dat overeenkomstig het Artikel II, sectie 3 (b) van de Statuten van de Bank, de Bank de inschrijving van bijkomende aandelen van het kapitaal mag aanvaarden mits de volgende voorwaarden vervuld zijn :
1. Iedere lidstaat die vermeld staat in onderstaande lijst, mag inschrijven op het maximaal toegestaan aantal aandelen van de Bank zoals vermeld naast de naam van de betreffende Lidstaat :
| Lidstaat — État membre | Max. aantal aandelen — Max. nombre de parts |
| Argentinië. — Argentine | 269 |
| Brazilië. — Brésil | 708 |
| China. — Chine | 1 036 |
| Indië. — Inde | 1 036 |
| Indonesië. — Indonésie | 185 |
| Iran | 434 |
| Korea, Republiek. — Corée, république de | 209 |
| Koeweit. — Kuwait | 136 |
| Mexico. — Mexique | 294 |
| Nigeria | 119 |
| Polen. — Pologne | 69 |
| Russische Federatie. — Fédération de Russie | 1 036 |
| Saoedi Arabië. — Arabie Saoudite | 1 036 |
| Zuid-Afrika. — Afrique du Sud | 142 |
| Oekraïne. — Ukraine | 69 |
| Venezuela | 339 |
2. Iedere inschrijving die is toegestaan volgens de bepalingen van paragraaf 1 hierboven zal gerealiseerd worden onder de volgende voorwaarden :
(a) De inschrijvingsprijs per aandeel zal aan pari uitgegeven worden;
(b) Geen enkele Lidstaat mag inschrijven op aandelen voordat de amendering van deel A van deze Resolutie van kracht gaat; en
(c) Een Lidstaat mag inschrijven binnen een termijn van zes maand te rekenen vanaf het in werking treden van de betreffende amendering, of op een latere datum zoals eventueel door de Bestuurders bepaald, maar dan ten laatste één jaar na de inwerkingtreding.
3. De Bank mag de porties van 2 % en 18 % van de gerealiseerde inschrijvingen enkel opvragen wanneer ze haar verplichtingen voor geleende financiële middelen of voor verleende garanties dient na te komen; de Bank mag die financiële middelen niet opvragen ten voordele van financieringsoperaties of ter financiering van administratieve kosten.
4. Vooraleer in te schrijven op het deel van het kapitaal van de Bank zoals dit door paragraaf 1 hierboven toegestaan is, moet een Lidstaat die het toegestaan is aanvullende inschrijvingen op aandelen van de internationale Ontwikkelingsassociatie (IOA) te doen volgens de heraanvullingsvoorwaarden van de 15e Heraanvullingsronde van de middelen van IOA, eerst die additionele inschrijvingen volbracht hebben; deze verplichting is niet van toepassing voor de additionele intekeningen van Lidstaten die Bijdragende Leden waren tot de vermelde heraanvullingsrondes van IOA.
5. Voordat de Bank gelijk welke inschrijving zal aanvaarden, moeten de volgende maatregelen genomen zijn :
(i) de Lidstaat zal alle noodzakelijke acties ondernomen hebben die nodig zijn om dergelijke inschrijving toe te staan en zal de nodige informatie aan de Bank verstrekken die eventueel gevraagd wordt; en
(ii) de Lidstaat zal de nodige betalingen hebben verricht zoals aangegeven in paragraaf 4 hierboven.
6. Na het verstrijken van de inschrijvingstermijn zoals vermeld in paragraaf 2 (c) hierboven, zal het niet ingetekend gedeelte van de aandelen waarop overeenkomstig paragraaf 1 (hierboven) kan ingetekend worden, opgenomen worden in het gedeelte van het toegelaten maar niet toegekend gedeelte van het kapitaal.
(c) Verhoging van het aantal verkozen beheerders
De Raad van gouverneurs beslist hierbij dat opdat de Afrikaanse landen die ten zuiden van de Sahara liggen en lid zijn van de Bank zouden vertegenwoordigd worden door drie Beheerders :
1. Overeenkomstig de bepalingen in Artikel V, Sectie 4 (b) van de Statuten van de Bank, het aantal verkozen Beheerders zal verhoogd worden tot 20 Beheerders tijdens de Gewone Verkiezingen van de Beheerders in 2010.
2. Indien, op vraag van de betrokken Lidstaten (Sub-Sahariaans Afrika), de Beheerders zouden beslissen dat het wenselijk is die maatregel vlugger door te voeren, zullen de Beheerders een voorstel om één positie van Beheerder toe te voegen voor de interim-periode tot eind oktober 2010 aan de Raad van gouverneurs ter goedkeuring voorleggen.
(Aangenomen op 30 januari 2009)
Voorontwerp van wet houdende goedkeuring van de wijzigingen van de statuten van de internationale Bank voor wederopbouw en ontwikkeling bij resolutie 596 van 30 januari 2009 van de Raad van gouverneurs van de internationale Bank voor wederopbouw en ontwikkeling met het oog op de hervorming van het stemgewicht en deelname van de ontwikkelings- en transitielanden in de internationale Bank voor wederopbouw en ontwikkeling.
Artikel 1
Deze wet regelt een aangelegenheid zoals bepaald in artikel 77, eerste lid, 6º, van de Grondwet.
Art. 2
België keurt de wijziging van de statuten van de internationale Bank voor wederopbouw en ontwikkeling goed, aangenomen door de Raad van gouverneurs van de internationale Bank voor wederopbouw en ontwikkeling overeenkomstig de Resolutie nr. 596, waarvan de tekst als bijlage is weergegeven.
De RAAD VAN STATE, afdeling Wetgeving, tweede vakantiekamer, op 1 juli 2009 door de Vice-Eerste minister en minister van Financiën verzocht hem, binnen een termijn van dertig dagen, van advies te dienen over een voorontwerp van wet « houdende goedkeuring van de Resolutie 596 van de Raad van gouverneurs van de Internationale Bank voor Wederopbouw en Ontwikkeling betreffende de amendering van de statuten van de Internationale Bank voor Wederopbouw en Ontwikkeling », heeft het volgende advies gegeven :
Aangezien de adviesaanvraag ingediend is op basis van artikel 84, § 1, eerste lid, 1/, van de gecoördineerde wetten op de Raad van State, zoals het vervangen is bij de wet van 2 april 2003, beperkt de afdeling Wetgeving overeenkomstig artikel 84, § 3, van de voormelde gecoördineerde wetten haar onderzoek tot de rechtsgrond van het ontwerp, de bevoegdheid van de steller van de handeling en de te vervullen voorafgaande vormvereisten.
Wat deze drie punten betreft, geeft het ontwerp aanleiding tot de volgende opmerkingen.
Opschrift
Het verdient aanbeveling het opschrift over te nemen van resolutie 596 en er de datum van te vermelden. Er wordt voorgesteld het volgende te schrijven : « houdende goedkeuring van de wijzigingen van de statuten van de internationale Bank voor wederopbouw en ontwikkeling bij resolutie 596 van 30 januari 2009 van de Raad van gouverneurs van de internationale Bank voor wederopbouw en ontwikkeling (2) met het oog op de hervorming van het stemgewicht en deelname van de ontwikkelings- en transitielanden in de internationale Bank voor wederopbouw en ontwikkeling ».
De kamer was samengesteld uit
De heer J. VANHAEVERBEEK, staatsraad, voorzitter,
De heren J. JAUMOTTE en L. DETROUX, staatsraden,
Mevrouw A.-C. VAN GEERSDAELE, griffier.
Het verslag werd uitgebracht door de heer Y. DELVAL, adjunct-auditeur.
De overeenstemming tussen de Franse en de Nederlandse tekst werd nagezien onder toezicht van de heer J. JAUMOTTE.
| De griffier, | De voorzitter, |
| A.-C. VAN GEERSDAELE. | J. VANHAEVERBEEK. |
(1) De Wereldbankgroep bestaat uit vijf instellingen, met name : 1. internationale Bank voor wederopbouw en ontwikkeling (IBWO); 2. internationale Ontwikkelingsassociatie (IOA); 3. internationale Financieringsmaatschappij (IFM); 4. multilateraal Agentschap voor investeringsgaranties (MAI); 5. internationaal Centrum voor de regeling van investeringsgeschillen (ICRI). Wanneer we over de Wereldbank spreken, dan gaat het doorgaans over IBWO en IOA.
(2) De hoofdletters in de woorden « internationale », « wederopbouw » en « ontwikkeling » zijn overbodig. Deze opmerking geldt voor het hele ontwerp (Zie in dezelfde zin advies 12.867/2/V, gegeven op 28 juli 1977 over het ontwerp dat aanleiding gegeven heeft tot de wet van 24 maart 1978 houdende goedkeuring van de Resoluties aangaande het tweede amendement op de statuten van het Internationaal Muntfonds, de verhoging van de quota van de leden van dit Fonds, de speciale verhogingen van de inschrijvingen op het maatschappelijk kapitaal van de Internationale Bank voor Wederopbouw en Ontwikkeling en aangaande de verhoging van het maatschappelijk kapitaal van de Internationale Financieringsmaatschappij) (Parl. St. Kamer, 1977-1978, nr. 143/1).