(N.): Vraag gesteld in 't Nederlands - (Fr.): Vraag gesteld in 't Frans
Er wordt veel gesproken over de « strijd tegen de sociale fraude ».
Wil u zo vriendelijk zijn me te zeggen hoeveel de sociale fraude, voor zover bekend, in België bedraagt ?
Kunt u me daarover de belangrijkste feiten meedelen ?
Hoeveel controles werden er uitgevoerd, zo mogelijk per sector ?
Welke bedragen zijn naar de Schatkist teruggevloeid ?
Antwoord : Ik wil er uw aandacht op vestigen dat de hoofdopdracht van de algemene directie Inspectie Sociale Wetten — in tegenstelling tot deze van de andere inspectiediensten — in eerste instantie bestaat in de controle op de correcte toepassing van het individuele en collectieve arbeidsrecht en de arbeidsreglementering, het verlenen van adviezen of machtigingen en de uitoefening van informatieopdrachten met het oog op de bescherming van de individuele werknemers. De opsporing van sociale fraude vormt een bijkomende opdracht.
Alhoewel er over de sociale fraude in België quasi geen wetenschappelijk werk beschikbaar is, gaan Europese studies ervan uit dat deze in België op meer dan 20 % van het BBP moet geraamd worden. Sommige macro-economische studies ramen de sociale fraude tussen de 1,7 miljard en de 4,4 miljard euro. Voorzichtiger ramingen spreken van 1,8 miljard euro. De bedragen die hierna worden vermeld zijn slechts indicatief. De controle op de naleving van de socialezekerheidswetgeving (en derhalve de invordering van de verschuldigde socialezekerheidsbijdragen) behoort inderdaad niet tot de bevoegdheid van de algemene directie Toezicht op de sociale wetten, maar tot de bevoegdheid van de Sociale Inspectie en van de Rijksdienst voor sociale zekerheid (RSZ). Het antwoord hierop behoort tot de bevoegdheid van de minister van Sociale Zaken.
Voor de algemene directie Toezicht op de sociale wetten geeft de tabel hieronder alle controlebezoeken aan in alle materies door elkaar die uitgevoerd werden in het jaar 2003 in het kader van de strijd tegen de sociale fraude. Deze controlebezoeken zijn verdeeld per activiteitssector.
| Sector | Aantal bezochte ondernemingen | Aantal ondernemingen in % |
| Land- en tuinbouw | 1 492 | 3,69 |
| Confectie | 85 | 0,21 |
| Garages | 923 | 2,28 |
| Handel in voedingswaren | 768 | 1,90 |
| Schoonmaak | 648 | 1,60 |
| Bouw | 9 164 | 22,67 |
| Vervoer | 3 613 | 8,94 |
| Kleinhandel | 3 342 | 8,27 |
| Groothandel | 2 246 | 5,56 |
| Horeca | 5 557 | 13,75 |
| Andere industrieën | 4 602 | 11,39 |
| Andere sectoren | 7 977 | 19,74 |
| Totaal | 40 417 | 100,00 |
De algemene directie Toezicht op de sociale wetten voert specifieke controles uit inzake sociale documenten, deeltijdse arbeid en ook vreemde werknemers. Dit zijn de materies waar men de meeste inbreuken vindt inzake de sociale fraude.
Specifieke controlebezoeken inzake sociale documenten :
| Sector | Vaststellingen | Regularisaties | Bedrag |
| Landbouw | 785 | 23 | 0 |
| Confectie | 17 | 0 | 0 |
| Garages | 320 | 17 | 0 |
| Handel in voedingswaren | 280 | 17 | 0 |
| Schoonmaak | 147 | 6 | 0 |
| Bouw | 2 836 | 101 | 278 |
| Vervoer | 1 099 | 52 | 703 |
| Kleinhandel | 1 104 | 68 | 2 477 |
| Groothandel | 538 | 25 | 0 |
| Horeca | 2 572 | 219 | 945 |
| Andere industrieën | 950 | 71 | 945 |
| Andere sectoren | 1 677 | 77 | 0 |
| Totaal | 12 325 | 676 | 7 251 |
Hierna vindt u de resultaten van het jaar 2003 voor de specifieke controlebezoeken inzake deeltijdse arbeid :
| Sector | Vaststellingen | Regularisaties | Bedrag |
| Landbouw-en tuinbouw | 60 | 14 | 0 |
| Confectie | 1 | 0 | 0 |
| Garages | 91 | 36 | 0 |
| Handel in voedingswaren | 162 | 53 | 4 991 |
| Schoonmaak | 51 | 10 | 0 |
| Bouw | 134 | 43 | 3 288 |
| Vervoer | 66 | 27 | 4 968 |
| Kleinhandel | 570 | 149 | 4 768 |
| Groothandel | 117 | 29 | 281 |
| Horeca | 1 102 | 197 | 5 713 |
| Andere industrieën | 286 | 83 | 0 |
| Andere sectoren | 556 | 168 | 13 842 |
| Totaal | 3 196 | 809 | 37 851 |
Wat de controlebezoeken betreft van vreemde werknemers, werden op op l 313 vaststellingen, 21 regularisaties uitgevoerd. Deze regularisaties hadden evenwel geen geldelijke waarde.
Ter indicatie vindt u hieronder een tabel met de regularisaties in geld die zijn opgedeeld volgens de specifieke materies (materie bij het inschrijven van het dossier) : bescherming op het loon, feestdagen, collectieve arbeidsovereenkomsten (gesloten in de paritaire comités : de CAO's gesloten in de Nationale Arbeidsraad zijn hier niet meegerekend) en arbeidsovereenkomsten.
Onder percentage van het totaal van de geldelijke regularisaties moet men verstaan, het percentage van de geldelijke regularisaties ten opzichte van het totaal aantal regularisaties, geldelijke en andere.
| Materies | Aantal regularisaties | Bedragen in euro |
| Adbeidsovereenkomsten | 107 | 254 747 |
| Bescherming op het loon | 1 547 | 3 731 581 |
| Feestdagen | 335 | 2 352 614 |
| Arbeidswet (salaristoeslag) | 513 | 2 111 256 |
| Deeltijdse arbeid | 28 | 37 851 |
| Collectieve arbeidsovereenkomsten en andere | 4 027 | 11 232 338 |
| Bedragen niet aan de sociale zekerheid verklaard | 436 | 3 430 234 |
| Totaal | 6 993 | 23 150 622 |
| % van het totaal van de regularisaties | 38,9 | |
| Aantal betrokken werknemers | 50 335 | |