2-267

2-267

Belgische Senaat

Handelingen

DONDERDAG 6 FEBRUARI 2003 - NAMIDDAGVERGADERING

(Vervolg)

Mondelinge vraag van de heer Jean-Marie Dedecker aan de vice-eerste minister en minister van Mobiliteit en Vervoer en aan de minister van Consumentenzaken, Volksgezondheid en Leefmilieu over źde kosten van de opruiming van olieresten op de Belgische stranden╗ (nr. 2-1233)

De heer Jean-Marie Dedecker (VLD). - Vanochtend kreeg ik een telefoon van twee bezorgde kustburgemeesters. Zo is de burgemeester van Middelkerke erg verontwaardigd en ook ongerust over de financiŰle gevolgen van de ramp met de Tricolor. De vervuilende olie blijft maar aanspoelen en de opruimingsrekeningen worden in de eerste plaats aan de kustgemeenten gepresenteerd.

De burgemeester van Middelkerke zei me ook dat voor de schoonmaak van de vervuiling die door de Vera Music was veroorzaakt tot op heden - dus twee jaar na de feiten - door de overheid nog niets is terugbetaald. De gemeente had daarvoor een factuur van twee miljoen frank ingediend. Hoewel de schade niet onaanzienlijk was, kreeg die ramp minder aandacht want er waren minder vogeltjes bij betrokken.

Aan de Vlaamse kust zijn na de ramp met de Tricolor nu ook al enkele duizenden met olie besmeurde vogels verzameld. Ik heb er niets op tegen dat daarvoor geld wordt vrijgemaakt en dat vrijwilligers worden ingezet. De Vlaamse minister van Leefmilieu Dua maakte voor de operatie als voorschot al 60.000 euro vrij. Er is ook een subsidie toegezegd voor een vogelkooi van 1,5 miljoen euro op het strand van Oostende.

Anderzijds vind ik wel dat de kustburgemeesters mogen worden vergoed voor de opruiming.

Wanneer denkt de minister dat de betrokken gemeenten zullen worden vergoed?

Kan de minister voor dergelijke dringende en onvoorziene uitgaven in geen fonds voorzien dat voorschotten zou uitbetalen voor schoonmaakoperaties? In een latere fase zouden die gelden door procedures volgens het internationaal zeerecht geheel of gedeeltelijk kunnen worden gerecupereerd van de oorspronkelijke vervuilers. Dat kan echter jaren duren en zolang kunnen de kustgemeenten niet wachten.

De heer Jef Tavernier, minister van Consumentenzaken, Volksgezondheid en Leefmilieu. - Wij appreciŰren het werk van de kustgemeenten en hun burgemeesters ten zeerste, maar wijzen er toch op dat ook de federale en de gewestelijke overheid een inspanning doen. Momenteel worden meer dan tweehonderd militairen ingezet en ook de civiele bescherming wordt ingezet voor de opvang van vogels.

Wat de kosten betreft, heb ik op 27 januari na ruggespraak met de minister van Begroting, gezegd dat de federale overheid zou zoeken naar een systeem van vergoeding of voorschotten voor de extra kosten die door de gemeente worden gedaan.

De afspraak is dat de gemeenten hun facturen centraliseren bij de provinciegouverneur waarna voorschotten zouden kunnen worden uitbetaald. Via het kabinet en administratie zal een juridische task force worden opgericht voor het indienen van vergoedingsaanvragen ten overstaan van de eigenaar of de reder van het schip.

Elke gemeente moet de juridische actie op gang brengen, maar mijn dienst zal de co÷rdinatie op zich nemen en de procedure uitwerken.

Naast de budgettaire toezeggingen die zowel minister Vande Lanotte als ikzelf hebben gedaan en die we ook al hebben bevestigd, komt er ook een fonds voor olievervuiling waarop we bij een eventuele volgende ramp een beroep kunnen doen. Voor het verleden acht ik me niet verantwoordelijk, maar voor de huidige ramp bevestig ik het engagement inzake de vergoeding van de kosten die de gemeenten maken. Zij krijgen uiteraard pas hun geld nadat ze een kostenstaat met geverifieerde facturen hebben ingestuurd. Tot vandaag heb ik nog niets ontvangen. Ik kan begrijpen dat de gemeenten zich ongerust maken, maar ze moeten nu ook weer niet op de dingen vooruitlopen. We kunnen toch moeilijk de gemeenten vergoeden voor kosten waarvan we nog niet weten of die wel zijn gemaakt.

De heer Jean-Marie Dedecker (VLD). - De kritiek die de gemeenten formuleren is dat er voor de vogeltjes wel snel veel euro's vrijkomen. "Daarvoor zijn ze wel een kooi aan het bouwen, maar voor onze kosten, voor de mensen die wij hebben ingezet", zo zei een woedende schepen me, "daarvoor krijgen we geen voorschotten". Hij vreest dat de gemeenten geconfronteerd zullen worden met ambtelijke molens. Ik heb het voorbeeld gegeven van de Vera Music van twee jaar geleden, waarvoor vandaag nog altijd facturen openstaan voor een bedrag van 2,5 miljoen Belgische frank. Iets dergelijks willen de gemeenten niet meer meemaken.

De heer Jef Tavernier, minister van Consumentenzaken, Volksgezondheid en Leefmilieu. - We gaan het engagement aan dat zoiets niet meer zal gebeuren, uiteraard op voorwaarde dat de gemeente de nodige facturen indienen.

De middelen die voor de vogeltjes zijn vrijgemaakt, zijn wel bestemd voor acties die gebeuren op last van de Vlaamse minister van Leefmilieu, zonder enige tussenkomst van de gemeenten. Het gaat om acties van het Vlaamse Gewest of daarvan afhankelijke organisaties. Op dezelfde manier neemt de federale regering de kosten op zich van de acties die ze zelf onderneemt, zoals het inzetten van meer dan 200 militairen en van de civiele bescherming, de controlevluchten van BMM op zee en dergelijke. In het kader van de oliebestrijding op zee hebben we vandaag ook het nodige materieel laten uitvaren tot in Franse wateren om dicht bij de bron, namelijk de Tricolor, olie op te vangen. De ervaring leert immers dat het olielek aan de bron moet worden bestreden. Eens de olie te ver van het schip is afgedreven, wordt de bestrijding op zee bijna onmogelijk. Dan is het wachten tot ze aanspoelt op het strand. Een dergelijke situatie willen we in de toekomst voorkomen.