Immigratie - Mensenhandel - Financiėle onderzoeken - Aantal - Cijfers en tendensen - «Kaalplukcel» - Werking - Nationaal netwerk van arbeidsauditoraten - Oprichting - Stand van zaken
migratiebeleid
mensenhandel
georganiseerde misdaad
officiėle statistiek
beslag op bezittingen
Myria
| 20/3/2024 | Verzending vraag (Einde van de antwoordtermijn: 18/4/2024) |
| 17/5/2024 | Antwoord |
Ook gesteld aan : schriftelijke vraag 7-2240
Ook gesteld aan : schriftelijke vraag 7-2242
Ook gesteld aan : schriftelijke vraag 7-2243
Het jaarverslag van Myria in 2019 benadrukte het belang van financieel onderzoek voor slachtoffercompensatie, netwerkanalyse en het droogleggen van criminele netwerken. De bijzondere commissie van de Kamer van volksvertegenwoordigers belast met de evaluatie van de wetgeving en het beleid inzake mensenhandel en mensensmokkel deelt deze focus en heeft aanbevelingen gedaan voor het «follow the money» principe en internationale samenwerking (aanbevelingen nrs. 13 en 23) (doc. Kamer, nr. 55 2530/002, blz. 108 en 111).
De ECOSOC-directeur van de RSZ meldde aan de commissie van de Kamer dat inspecteurs alert zijn op inbeslagname van activa tijdens controles, vooral bij mensenhandel voor economische uitbuiting. Samenwerking met de «kaalplukcel» van de politie wordt benadrukt. Financieel onderzoek omvat ook rogatoire commissies voor internationaal onderzoek, maar dit kan de zaak complexer maken en de redelijke termijn overschrijden.
De berekening van vermogensvoordeel is een cruciaal aspect van financieel onderzoek, waarbij inspecteurs het voordeel berekenen dat werkgevers behalen uit illegale tewerkstelling en uitbuiting. Een gerechtelijke uitspraak in een mensenhandeldossier benadrukte het belang van financieel onderzoek voor slachtofferschadevergoeding.
De bijzondere commissie van de Kamer beveelt vergaderingen van het College van procureurs-generaal (COL) voor mensenhandel in alle gerechtelijke arrondissementen aan (aanbeveling nr. 19, doc. Kamer, nr. 55 2530/002, blz. 110). Gebrek aan overleg tussen arbeidsauditoraten in Vlaanderen, Brussel en Walloniė wordt genoemd, en de commissie adviseert de oprichting van een nationaal netwerk van arbeidsauditoraten (aanbeveling nr. 69, blz. 122) voor een uitwisseling van «best practices» op nationaal niveau (cf. https://www.myria.be/nl/publicaties/jaarverslag-mensenhandel-en-mensensmokkel-2023-een-keten-van-verantwoordelijkheden).
Wat betreft het transversaal karakter van de schriftelijke vraag: het Belgische asielsysteem kadert in een gewestelijke en Europese context en vloeit voort uit internationale overeenkomsten die bindend zijn voor Belgiė wat betreft de opvang op ons grondgebied van personen die om internationale bescherming vragen. Belgiė heeft de internationale verdragen met betrekking tot de rechten van het kind en betreffende de status van vluchtelingen ondertekend.
Graag had ik dan ook volgende vragen voorgelegd aan de geachte minister:
1) Kunt u ons voorzien van actuele cijfers met betrekking tot het aantal financiėle onderzoeken dat in 2023 is uitgevoerd in verband met mensenhandelzaken in Belgiė? In hoeverre heeft het «follow the money» principe bijgedragen aan de succesvolle identificatie en vervolging van criminele netwerken in het afgelopen jaar? Kunt u specifieke cijfers of statistieken delen die dit ondersteunen?
2) Wat is het totale bedrag aan in beslag genomen activa in verband met mensenhandelzaken in 2023? Zijn er trends of opmerkelijke veranderingen ten opzichte van voorgaande jaren?
3) Kunt u ons voorzien van cijfers met betrekking tot de inspanningen van de «kaalplukcel» van de politie en hoe vaak deze cellen zijn ingezet in samenwerking met het arbeidsauditoraat in het afgelopen jaar? Wat is het totale bedrag aan criminele opbrengsten dat de «kaalplukcel» in het afgelopen jaar heeft weten te traceren en in beslag heeft genomen in verband met mensenhandelzaken?
Wat is het percentage succesvolle inbeslagnames door de «kaalplukcel» in vergelijking met het totale aantal onderzochte mensenhandelzaken? Hoe wordt dit succes gemeten en geėvalueerd?
4) Wat is de huidige status van de aanbevelingen van de bijzondere commissie van de Kamer met betrekking tot het oprichten van een nationaal netwerk van arbeidsauditoraten? Zijn er stappen genomen om de samenwerking tussen Vlaanderen, Brussel en Walloniė te verbeteren?
5) Kunt u specifieke voorbeelden delen van gerechtelijke uitspraken waarbij financieel onderzoek een cruciale rol speelde bij het toewijzen van schadevergoeding aan slachtoffers van mensenhandel? Wat is de totale hoeveelheid aan vermogensvoordeel die in 2023 is berekend en teruggevorderd in verband met mensenhandelzaken? Hoeveel van dit bedrag is toegewezen aan slachtoffercompensatie?
6) Hoeveel COL-vergaderingen met betrekking tot mensenhandel zijn er in 2023 georganiseerd in de verschillende gerechtelijke arrondissementen, en wat waren de resultaten van deze bijeenkomsten?
7) Welke maatregelen worden genomen om ervoor te zorgen dat financiėle onderzoeken bij mensenhandelzaken snel en effectief worden uitgevoerd zonder de overschrijding van de redelijke termijn?
8) Kunt u ons voorzien van informatie over de totale hoeveelheid niet-betaalde lonen, niet-aangegeven en niet-betaalde sociale zekerheidsbijdragen die zijn berekend tijdens financiėle onderzoeken in 2023 met betrekking tot mensenhandelzaken?
9) Zijn er plannen om de capaciteit en middelen van de «kaalplukcel» uit te breiden om haar effectiviteit bij de aanpak van mensenhandelzaken te vergroten? Zo ja, welke en binnen welke termijn?
1) Het openbaar ministerie beschikt niet over de gevraagde gegevens. Wanneer er voldoende recherchecapaciteit is en de magistraat die belast is met het dossier dit wenselijk acht, worden de financiële onderzoeken uitgevoerd.
2) Het openbaar ministerie beschikt niet over cijfergegevens ter zake. De magistraten worden in het algemeen bewustgemaakt van het belang om criminelen hun vermogen te ontnemen (inbeslagnemingen en verbeurdverklaringen), ook in dossiers van mensenhandel en mensensmokkel.
3) Het openbaar ministerie beschikt niet over de gevraagde gegevens. De vraag dient te worden gesteld aan de politiediensten.
4) In het expertisenetwerk mensenhandel en mensensmokkel, dat is opgericht onder auspiciën van het College van procureurs-generaal zijn de magistraten mensenhandel en mensensmokkel van over het hele land verzameld. Magistraten van de parketten, parketten-generaal, auditoraten en auditoraten-generaal maken er deel van uit. Er wordt regelmatig informatie in uitgewisseld tussen de verschillende rechtsgebieden en arrondissementen (vergaderingen, e-mails, opleidingen, goede handelwijzen, uitwisseling van rechtspraak, enz.), waardoor de gespecialiseerde magistraten efficiënt kunnen overleggen en samenwerken.
5) In het algemeen moet worden verduidelijkt dat de diensten Toezicht op de sociale wetten instaan voor de berekening van de vergoedingen die verschuldigd zijn aan de slachtoffers van economische uitbuiting, op basis waarvan de rechtscolleges vervolgens een schadevergoeding kunnen toekennen aan de slachtoffers.
6) Het is niet mogelijk om het aantal vergaderingen dat in 2023 in elk arrondissement werd georganiseerd te inventariseren. Er worden coördinatievergaderingen (twee per jaar) georganiseerd overeenkomstig wat is bepaald in COL 01/2015 inzake het opsporings- en vervolgingsbeleid betreffende mensenhandel (cf. punt 9.3 van COL 01/2015).
7) De magistraat die belast is met het onderzoek doet een beroep op financiële onderzoeken wanneer er voldoende capaciteit ter beschikking wordt gesteld. De magistraat beoordeelt eveneens de termijnen die nodig zijn voor de uitvoering van die onderzoeken, die vaak complex zijn en soms elementen van vreemdelingschap inhouden die de procedures nog logger maken. Bij de moeilijkheden om dat soort onderzoeken tot een goed einde te brengen komen nog onvoorzienbare factoren (ziekte of «turn-over» van de onderzoekers). De magistraat beoordeelt geval per geval of het wenselijk is om een beroep te doen op dergelijke onderzoeken. Er moet worden vastgesteld dat er soms van moet worden afgezien omdat er onvoldoende capaciteit is.
8) Het openbaar ministerie beschikt niet over die gegevens. De vraag dient te worden gesteld aan de diensten van de Rijksdienst voor sociale zekerheid (RSZ) of het Toezicht op de sociale wetten.
9) In het kader van de DGJ 3.0 strategie houdt de federale politie rekening met gespecialiseerde aanwervingen, in dit geval in financiële aangelegenheden. Dit komt tot uiting op verschillende niveaus, zoals het vacant verklaren van posities in onderzoekseenheden, maar ook in branding gericht op het accentueren van de aantrekkelijkheid van specifieke functies. Tegelijkertijd profiteren de reeds bestaande PLUK-onderzoekers elk jaar van een aanbod aan specifieke opleidingen, die onder meer tot doel hebben hun expertise aan te vullen.