SÉNAT DE BELGIQUE BELGISCHE SENAAT
________________
Session 2024-2025 Zitting 2024-2025
________________
12 mars 2025 12 maart 2025
________________
Question écrite n° 8-78 Schriftelijke vraag nr. 8-78

de Jasper Pillen (Open Vld)
van Jasper Pillen (Open Vld)

à la ministre de l'Action et de la Modernisation publiques, chargée des Entreprises publiques, de la Fonction publique, de la Gestion immobilière de l'Etat, du Numérique et de la Politique scientifique
aan de minister van Modernisering van de Overheid, belast met Overheidsbedrijven, Ambtenarenzaken, het Gebouwenbeheer van de Staat, Digitalisering en Wetenschapsbeleid
________________
«Belgica» - Région polaire - Jours de navigation - Expéditions planifiées «Belgica» - Poolgebied - Vaardagen - Geplande expedities 
________________
Antarctique
bateau
mer du Nord
Antarctica
boot
Noordzee
________ ________
12/3/2025Verzending vraag
(Einde van de antwoordtermijn: 10/4/2025)
23/4/2025Antwoord
12/3/2025Verzending vraag
(Einde van de antwoordtermijn: 10/4/2025)
23/4/2025Antwoord
________ ________
Question n° 8-78 du 12 mars 2025 : (Question posée en néerlandais) Vraag nr. 8-78 d.d. 12 maart 2025 : (Vraag gesteld in het Nederlands)

1) Le «Belgica» peut-il toujours assurer trois cents jours de navigation par an?

2) Pouvez-vous présenter un état des lieux concernant l'équipage et le contrat conclu avec Genavir?

3) Combien de jours de navigation le «Belgica» a-t-il pu assurer en 2023 et 2024?

4) Combien de jours de navigation sont prévus en 2025?

5) L'expédition planifiée en région polaire va-t-elle avoir lieu? Si oui, quand et avec quels objectifs?

6) Existe-t-il déjà un planning de navigation indicatif pour 2026?

7) Des discussions sont-elles menées avec la Défense sur l'utilisation du «Belgica», par exemple pour la surveillance subaquatique de la mer du Nord contre certaines menaces?

8) Envisage-t-on de mettre le «Belgica» à la disposition d'entrepreneurs privés?

 

1) Is de capaciteit van de «Belgica» momenteel nog steeds driehonderd vaardagen per jaar?

2) Kan u een stand van zaken geven met betrekking tot de bemanning en het contract met Genavir?

3) Hoeveel vaardagen heeft de «Belgica» in 2023 en 2024 ondernomen?

4) Hoeveel vaardagen zijn in 2025 voorzien?

5) Gaat de eerder geplande expeditie naar het poolgebied door? Zo ja, wanneer en met welke doelstellingen?

6) Is er al een indicatieve vaarplanning voor 2026?

7) Zijn er gesprekken met Defensie omtrent het gebruik van de «Belgica», bijvoorbeeld voor het surveilleren onder het wateroppervlak in de Noordzee tegen bepaalde dreigingen?

8) Wordt overwogen de «Belgica» ter beschikking te stellen van private ondernemers?

 
Réponse reçue le 23 avril 2025 : Antwoord ontvangen op 23 april 2025 :

1) L’État belge a investi environ 54 millions d’euros dans la construction du nouveau RV (research vessel) Belgica. Pour valoriser au mieux cet investissement, et compte tenu des caractéristiques et des spécifications du RV Belgica, le navire devrait effectuer entre 250 et 300 jours de navigation scientifique par an. Cependant, le budget de fonctionnement disponible ne permet pas de financer un tel nombre de jours de navigation.

2) Pour rappel, le navire de recherche océanographique Belgica se trouve à quai à la base navale de Zeebruges depuis juin 2024. La société Genavir (Gestion de navires de recherche) a unilatéralement interrompu l’exécution du contrat début juin 2024. Mais le contrat entre l’État belge et Genavir n’a pas été résilié. Cette situation a effectivement entraîné l’annulation de nombreuses missions scientifiques cruciales.

Une procédure judiciaire est en cours.

Le 30 janvier 2025 le tribunal de première instance francophone de Bruxelles ordonna à Genavir d’exécuter l’entretien minimal du RV Belgica, afin de limiter les dommages et la détérioration du navire. Le tribunal doit encore statuer quant au fond de l’affaire.

3) En 2023, 248 jours de navigation scientifique ont été effectués. En 2024, 162 jours étaient prévus mais seulement 29 ont été exécutés.

4) Vu que le RV Belgica n’est actuellement pas opérationnel, aucun jour de navigation n’a pu être prévu en 2025. Cependant, un total de 350 jours a été demandé par la communauté scientifique.

5) Aucune campagne arctique n’est actuellement prévue. La question de savoir s’il sera encore possible de mener des recherches dans l’Arctique avec le RV Belgica dépendra d’une part du financement disponible pour la recherche elle-même et, d’autre part, des budgets disponibles pour exploiter le navire.

6) Il n’y a pas encore de planification pour 2026. En principe, la planification pour 2026 devrait être établie en septembre 2025. Mais compte tenu de la situation actuelle, il m’est difficile de confirmer que le RV Belgica sera opérationnel en 2026.

7) Des contacts sont en cours avec la Défense pour reprendre (une partie) des tâches de Genavir.

8) Le RV Belgica peut être affrété par des entreprises privées. Les règles relatives aux aides d’État doivent être prises en compte. Le navire peut être affrété pour un maximum de 20 % de sa capacité et un prix de marché doit être appliqué.

1) De Belgische Staat investeerde circa 54 miljoen euro in de bouw van de nieuwe RV (research vessel) Belgica. Om deze investering optimaal te valoriseren, en gezien de kenmerken en specificaties van de RV Belgica, dient het schip tussen 250 en 300 wetenschappelijke vaardagen per jaar uit te voeren. Echter laat het beschikbare exploitatiebudget niet toe om een dergelijk aantal vaardagen te financieren.

2) Ter herinnering: het oceanografisch onderzoeksschip Belgica ligt sinds juni 2024 aan de kade in de marinebasis te Zeebrugge. Het bedrijf Genavir (Gestion de navires de recherche) heeft de uitvoering van het contract eenzijdig gestopt begin juni 2024. Maar het contract tussen de Belgische Staat en Genavir is niet opgezegd. Deze situatie heeft effectief geleid tot de annulering van een aantal cruciale wetenschappelijke missies.

Een juridische procedure is lopende.

Op 30 januari 2025 werd Genavir verplicht door de Franstalige rechtbank van eerste aanleg van Brussel om het minimaal onderhoud uit te voeren op de RV Belgica, om schade en verslechtering van de staat van het schip te beperken. De rechtbank moet zich nog uitspreken over de grond van de zaak.

3) In 2023 werden 248 wetenschappelijk vaardagen uitgevoerd. In 2024 werden er 162 dagen gepland maar zijn er maar 29 uitgevoerd.

4) Gezien de RV Belgica momenteel niet operationeel is, konden er voor 2025 geen vaardagen worden ingepland. Er werden wel in totaal 350 dagen gevraagd door de wetenschappelijke gemeenschap.

5) Momenteel is er geen Arctisch campagne gepland. Of het nog mogelijk zal zijn om met de RV Belgica Arctisch onderzoek uit te voeren zal afhangen van de beschikbare financiering van enerzijds het onderzoek zelf en anderzijds van de beschikbare budgetten voor het in vaart houden van het schip.

6) Er is nog geen planning voor 2026. In principe dient de planning voor 2026 opgemaakt te worden in september 2025. Maar gezien de huidige situatie is het voor mij moeilijk om met zekerheid te bevestigen dat de RV Belgica in 2026 operationeel zal zijn.

7) Er zijn gesprekken opgestart met Defensie om de taken van Genavir (gedeeltelijk) over te nemen.

8) De RV Belgica kan gecharterd worden door private ondernemers. Hierbij dient rekening te worden gehouden met de regels inzake staatsteun. Zo kan het schip maximaal 20 % van haar capaciteit gecharterd worden en een prijs conform de markt dient aangerekend te worden.