SÉNAT DE BELGIQUE BELGISCHE SENAAT
________________
Session 2014-2015 Zitting 2014-2015
________________
3 novembre 2014 3 november 2014
________________
Question écrite n° 6-196 Schriftelijke vraag nr. 6-196

de Bert Anciaux (sp.a)

van Bert Anciaux (sp.a)

à la secrétaire d'État à la Lutte contre la pauvreté, à l'Égalité des chances, aux Personnes handicapées, et à la Politique scientifique, chargée des Grandes Villes, adjointe au Ministre des Finances

aan de staatssecretaris voor Armoedebestrijding, Gelijke Kansen, Personen met een beperking, en Wetenschapsbeleid, belast met Grote Steden, toegevoegd aan de Minister van Financiën
________________
Centre d'Études et de Documentation Guerre et Sociétés contemporaines (CEGES) - Économies - Incidence sur les communautés Studie- en Documentatiecentrum Oorlog en Hedendaagse Maatschappij CEGESOMA - Besparingen - Gevolgen voor de gemeenschappen 
________________
guerre
Seconde Guerre mondiale
centre de documentation
relation État-région
université
oorlog
Tweede Wereldoorlog
documentatiecentrum
verhouding land-regio
universiteit
________ ________
3/11/2014 Verzending vraag
(Einde van de antwoordtermijn: 4/12/2014 )
14/7/2015 Antwoord
3/11/2014 Verzending vraag
(Einde van de antwoordtermijn: 4/12/2014 )
14/7/2015 Antwoord
________ ________
Question n° 6-196 du 3 novembre 2014 : (Question posée en néerlandais) Vraag nr. 6-196 d.d. 3 november 2014 : (Vraag gesteld in het Nederlands)

Le Centre d'Études et de Documentation Guerre et Sociétés contemporaines (CEGES) est le successeur légal du Centre de Recherches et d'Études historiques de la Seconde Guerre mondiale. Il va sans dire que ce centre de recherches essentiel joue aussi un rôle important dans la politique des Régions et des Communautés. En effet, le CEGES centralise l'ensemble des études et des données relatives à la Seconde Guerre mondiale. Bien sûr, l'histoire du mouvement flamand et de la collaboration durant la Seconde Guerre mondiale forme un volet fondamental. Pour l'enseignement comme pour d'autres aspects de la vie quotidienne qui relèvent des compétences des Communautés de notre pays, il s'agit d'un centre important. Il collabore avec de nombreuses universités, comme avec, entre autres, les institutions d'archives culturelles soutenues par les Communautés. Les politiques communautaires en matière d'enseignement et de culture se ressentent de l'attitude du gouvernement fédéral à l'égard du CEGES. Beaucoup d'étudiants universitaires en histoire collaborent concrètement avec le centre, à l'instar de divers centres d'archives et d'héritage culturel des Communautés flamande et française.

Le gouvernement a décidé à présent d'imposer des économies drastiques au CEGES. Il s'agit de réductions linéaires; elles seront énormes dès 2015 : 4% sur la masse salariale et 20 % sur le fonctionnement. On va détruire en une année l'œuvre de plusieurs générations. Selon l'accord de gouvernement, celui-ci souhaite moderniser les établissements scientifiques et les rendre plus efficients. Les économies nous présentent pourtant un tout autre message.

Après 2015 suivra, jusqu'en 2019, une restriction supplémentaire de 2 % par an, ce qui portera la contraction des salaires à 12 %. Le CEGES aura épuisé toutes ses réserves en 2015 et il ne pourra que licencier du personnel.

Jusqu'à présent, les Communautés ne ressentaient pas le besoin de lancer leurs propres études sur la Seconde Guerre mondiale, puisque le Centre réunissait les principales recherches. Avec les économiques drastiques et dramatiques, on impose en fait aux Communautés de mener dorénavant les recherches elles-mêmes. Cette institution scientifique fédérale ne pourra plus approfondir des questions cruciales et élucider des points d'histoire.

On a l'impression qu'on veut bâillonner cet établissement fédéral de recherches. On a l'impression que cela cache une manœuvre politique.

1) La secrétaire d'État a-t-elle déjà discuté de ces économies avec ses collègues chargés de l'enseignement, de la culture et de la recherche scientifique dans les différentes Communautés de ce pays ?

2) Quelles seront les répercussions sur les contrats de coopération conclus avec les universités ?

3) Comment se déroulera à l'avenir la collaboration avec les centres d'archives et de documentation de l'héritage culturel ?

4) S'était-on concerté avec les entités fédérées avant d'imposer unilatéralement ces coupes claires ?

 

Het Studie- en documentatiecentrum Oorlog en Hedendaagse Maatschappij (CEGESOMA) is de rechtsopvolger van het Studie- en documentatiecentrum voor het onderzoek naar de geschiedenis van de Tweede Wereldoorlog (WOII). Het is uiteraard een essentieel onderzoekscentrum dat eveneens voor het beleid van de gewesten en gemeenschappen een belangrijke rol vervult. Het CEGESOMA is immers het verzamelpunt voor alle onderzoek en gegevensverzameling in het kader van WOII. Uiteraard is ook de geschiedenis van de Vlaamse beweging en van de collaboratie tijdens de Tweede Wereldoorlog daarvan een essentieel onderdeel. Zowel voor het onderwijs als voor vele andere aspecten van het dagelijkse leven, onderdelen van de bevoegdheden van de Gemeenschappen in ons land, is dit een belangrijk centrum. Ook de vele universiteiten werken ermee samen, net zoals onder andere de culturele archiefinstellingen die door de Gemeenschappen worden ondersteund. Het onderwijs- en het cultuurbeleid van de Gemeenschappen ondervinden rechtstreekse gevolgen van het beleid dat vanuit de federale regering wordt gevoerd betreffende het CEGESOMA. Vele universiteitsstudenten geschiedenis werken er concreet mee samen, net zoals de vele archief- en erfgoedcentra van de Vlaamse en Franse Gemeenschap.

De federale regering heeft nu beslist drastische besparingen op te leggen aan CEGESOMA. Het zijn lineaire besparingen die in 2015 reeds enorm zijn: 4 % op de loonkosten en 20 % op de werking. Op één jaar wordt zo afgebroken wat generaties lang werd opgebouwd. Wanneer we het regeerakkoord erop nakijken betoogt de regering dat ze de wetenschappelijke instellingen wenst te moderniseren en efficiënter te maken. De besparingen vertellen ons echter een ander verhaal.

Na 2015 volgt er tot 2019 een verdere besparing van jaarlijks 2 %, wat de totale besparingen op lonen op 12 % brengt. In 2015 zullen alle reserves van het CEGESOMA zijn uitgeput en kan er enkel nog personeel ontslagen worden.

Tot op heden hadden de Gemeenschappen geen behoefte om afzonderlijke onderzoeken te starten aangaande de studie van de Tweede Wereldoorlog. Men verzamelde immers belangrijke onderzoeken binnen de schoot van dit centrum. Met de dramatische en drastische besparingen legt men de gemeenschappen eigenlijk op om dit onderzoek in de toekomst zelf te doen. Belangrijke vragen verder onderzoeken en de geschiedenis ontrafelen zal niet langer door deze federale wetenschappelijke instelling kunnen geschieden.

Het lijkt alsof men deze federale onderzoeksinstelling monddood wil maken. Het lijkt alsof er een politieke actie achter schuil gaat.

1) Heeft de geachte staatssecretaris deze besparingen al besproken met de collega's van onderwijs, cultuur en wetenschappelijk onderzoek binnen de verschillende gemeenschappen van dit land?

2) Wat zullen de gevolgen zijn op het vlak van de samenwerkingscontracten die met de universiteiten gesloten werden?

3) Hoe zal in de toekomst de samenwerking verlopen met de archief- en documentatiecentra binnen het cultureel erfgoedlandschap?

4) Werd er met de deelgebieden overleg gepleegd voordat deze enorme besparingen eenzijdig werden opgelegd?

 
Réponse reçue le 14 juillet 2015 : Antwoord ontvangen op 14 juli 2015 :

J'aimerais souligner que je n’ai pas l’intention de supprimer le moindre établissement fédéral de recherche ou culturel que ce soit – établissements qui relèvent de mes compétences.

Je trouve qu’il est important que cet Établissement préserve sa réputation scientifique de centre d'expertise en histoire contemporaine des conflits et qu’il puisse poursuivre son rôle social dans les média, mais également à travers des expositions et des publications.

Afin de pérenniser les activités du CEGESOMA, cet Établissement sera intégré dans les Archives générales du Royaume.

J’ai par ailleurs approuvé un investissement supplémentaire de 297 000 euros pour le CEGESOMA. La liste des priorités a été fixée par la direction. Je peux vous dire que, pour cet Établissement, la liste complète a été remplie :

il y a ainsi un engagement de 25 000 euros pour l’organisation du congrès scientifique War and Fatherland ;

92 700 euros sont prévus pour la mise à jour vitale de l’informatique ;

75 000 euros sont prévus pour préparer l’exposition sur les Juifs à Bruxelles pendant la Seconde Guerre mondiale ;

la salle de conférences est équipée de nouvelles installations audiovisuelles pour un montant de 56 000 euros ;

des investissements sont consentis pour de meilleures conditions de conservation et une meilleure sécurité des dépôts pour un montant de 26 500 euros ;

un sous-site web est également prévu pour la vulgarisation des œuvres. Douze mille euros ont été inscrits à cette fin ;

parallèlement, un investissement de 10 000 euros est prévu pour soutenir la Revue belge d’Histoire contemporaine, rédigée en trois langues.

Ces investissements renforceront l’image et l’attractivité du CEGESOMA. Ces investissements contribueront également à augmenter la satisfaction des chercheurs au travail.

Ik wil benadrukken dat ik geen enkele wetenschappelijke of culturele instelling, die onder mijn bevoegdheid valt wil opdoeken.

Het is voor mij belangrijk dat de Instelling haar wetenschappelijke reputatie behoudt als expertisecentrum in contemporaine conflictgeschiedenis en haar maatschappelijke rol verder zou kunnen spelen in de media, maar ook via tentoonstellingen en publicaties.

Om het voortbestaan van de activiteiten van CEGESOMA te garanderen, zal de instelling worden ingekanteld in het Algemeen Rijksarchief.

Verder heb ik een bijkomende investering van 297 200 euro toegezegd voor het CEGESOMA. De prioriteitenlijst werd geformuleerd door de directie. Voor deze instelling kan ik u meedelen dat de volledige lijst werd vervuld :

zo is er een toezegging van 25 000 euro voor de organisatie van het wetenschappelijk congres War and Fatherland ;

– voor de broodnodige update van de informatica wordt 92 700 euro voorzien ;

– voor de voorbereiding van de tentoonstelling over de Joden in Brussel gedurende de Tweede Wereldoorlog wordt 75 000 euro uitgetrokken ;

– de zaal voor lezingen wordt voorzien van nieuwe geluids-en beeldinstallaties ten belope van 56 000 euro ;

er wordt geïnvesteerd in betere bewaarcondities en beveiliging van de depôts ten belope van 26 500 euro ;

– er komt verder een sub-website voor de publiekshistorische werking. Daarvoor werd 12 000 euro uitgetrokken ;

afsluitend is er een investering van 10 000 euro voor de ondersteuning van het drietalige Belgisch Tijdschrift voor Nieuwste Geschiedenis.

Deze investeringen zullen een imagoversterkend effect hebben en zal de aantrekkelijkheid van het CEGESOMA versterken. Deze investeringen zullen ook bijdragen aan de werktevredenheid van de onderzoekers.