| SÉNAT DE BELGIQUE | BELGISCHE SENAAT | ||||||||
| ________ | ________ | ||||||||
| Session 2010-2011 | Zitting 2010-2011 | ||||||||
| ________ | ________ | ||||||||
| 24 février 2011 | 24 februari 2011 | ||||||||
| ________ | ________ | ||||||||
| Question écrite n° 5-1497 | Schriftelijke vraag nr. 5-1497 | ||||||||
de Bert Anciaux (sp.a) |
van Bert Anciaux (sp.a) |
||||||||
au secrétaire d'État au Budget, à la Politique de migration et d'asile, à la Politique des familles et aux Institutions culturelles fédérales |
aan de staatssecretaris voor Begroting, Migratie- en asielbeleid, Gezinsbeleid en Federale Culturele Instellingen |
||||||||
| ________ | ________ | ||||||||
| Office des étrangers - Migrants ayant besoin d'une aide médicale urgente - Disponibilité des médecins-contrôleurs | Dienst vreemdelingenzaken - Migranten die nood hebben aan dringende medische hulp - Beschikbaarheid van controleartsen | ||||||||
| ________ | ________ | ||||||||
| droit de séjour Office des étrangers asile politique migrant soins de santé médecine d'urgence demandeur d'asile |
verblijfsrecht Dienst Vreemdelingenzaken politiek asiel migrant gezondheidsverzorging geneeskundige noodhulp asielzoeker |
||||||||
| ________ | ________ | ||||||||
|
|
||||||||
| ________ | ________ | ||||||||
| Question n° 5-1497 du 24 février 2011 : (Question posée en néerlandais) | Vraag nr. 5-1497 d.d. 24 februari 2011 : (Vraag gesteld in het Nederlands) | ||||||||
Les non-Belges qui disposent d'un certificat médical indiquant qu'ils ont besoin d'une aide médicale plus ou moins urgente ne peuvent pas être expulsés et ont bien entendu droit à des soins médicaux. Ce certificat médical n'est valable que s'il a été délivré par un médecin, et ce quel que soit le pays d'origine de ce médecin. L'État belge a naturellement le droit de contrôler ce certificat. Seul un médecin-contrôleur peut le faire, dans ce cas pour le compte de l'Office des étrangers. Ces certificats médicaux ont donc une valeur particulièrement importante car ils offrent - à juste titre - une grande protection. Par ailleurs, cette importance donne aussi lieu à des abus de toutes sortes. Les médecins-contrôleurs ont un rôle capital dans la découverte de ces abus. J'aimerais obtenir une réponse aux questions suivantes : 1) Quel est le nombre, exprimé en équivalents temps plein (ETP), de médecins-contrôleurs dont l'Office des étrangers peut disposer ? Comment ce nombre a-t-il évolué au cours de la période 2006-2010 ? Comment le secrétaire d'État évalue-t-il ces chiffres et leur évolution ? 2) Combien de certificats médicaux pour une aide médicale plus ou moins urgente sont-ils contrôlés chaque année ? Comment ce nombre a-t-il évolué au cours de la période 2006-2010 ? Combien de ces certificats examinés n'ont-ils pas été acceptés ? Quelles sont les raisons principales ? Comment ces chiffres ont-ils évolué au cours de la période 2006-2010 ? Comment le secrétaire d'État évalue-t-il ces chiffres et leur évolution ? 3) Peut-il certifier qu'il y a actuellement suffisamment de médecins-contrôleurs pour contrôler les certificats médicaux des non-Belges et les fraudes ou erreurs éventuelles ? Dans l'affirmative, peut-il confirmer qu'aucun problème structurel ne se pose actuellement en matière d'usage frauduleux de certificats médicaux en vue d'obtenir certains avantages, reconnaissances, etc. ? Dans la négative, quels sont les manquements principaux ? Qu'a entrepris le secrétaire d'État ou qu'envisage-t-il pour lutter avec succès contre ces manquements ? |
Niet-Belgen die beschikken over een medisch attest dat stelt dat zij nood hebben aan min of meer dringende medische hulp, kunnen niet worden uitgewezen en hebben uiteraard recht op medische verzorging. Dit medische attest is enkel geldig indien uitgereikt door een arts, ongeacht het land van herkomst van deze arts. Uiteraard heeft de Belgische Staat het recht om dit attest te checken. Dit kan enkel door een controlearts, in dit geval in opdracht van de Dienst vreemdelingenzaken. De waarde en opportuniteit van deze medische attesten zijn dus bijzonder groot, want ze bieden - terecht - een hoge bescherming. Anderzijds geeft deze relevantie ook aanleiding tot misbruiken allerlei. Om deze te ontdekken spelen de controleartsen een cruciale rol. Graag kreeg ik een antwoord op de volgende vragen: 1) Over hoeveel controleartsen kan de Dienst vreemdelingenzaken beschikken, uitgedrukt in voltijdse equivalenten (VTE)? Hoe evolueerde dit aantal in de periode 2006-2010? Hoe evalueert en duidt de geachte staatssecretaris deze cijfers en de ontwikkeling ervan? 2) Hoeveel medische attesten voor een min of meer dringende medische hulp worden er per jaar gecontroleerd? Hoe evolueerde dit aantal in de periode 2006-2010? Hoeveel van de onderzochte attesten werden niet aanvaard? Welke zijn de belangrijkste redenen? Hoe evolueerden deze cijfers in de periode 2006-2010? Hoe evalueert en duidt hij deze cijfers en de ontwikkeling ervan? 3) Kan hij verzekeren dat het aantal controleartsen momenteel volstaat om de medische attesten van niet-Belgen te controleren en de mogelijke fraudes of fouten daarbij te ontdekken? Zo ja, kan hij bevestigen dat er momenteel geen structureel probleem bestaat omtrent het frauduleus gebruik van medische attesten om bepaalde voordelen, erkenningen, enz., te verkrijgen? Zo niet, waar liggen de cruciale mankementen? Wat ondernam of plant hij om deze succesvol aan te pakken? |
||||||||
| Réponse reçue le 11 avril 2011 : | Antwoord ontvangen op 11 april 2011 : | ||||||||
1., 2. et 3. En mars 2011, l’Office des Étrangers (OE) compte sept médecins-conseils (6,5 ETP). Le recrutement de cinq médecins supplémentaires est prévu à court terme. Avant 2007, l’OE ne comptait aucun médecin-conseil, étant donné que la législation n’avait prévu l’intervention de ces médecins qu’à partir de juin 2007. Le nombre de médecins en service, ainsi que le nombre de demandes médicales recevables et irrecevables sont indiqués chaque année dans le Rapport annuel de l’OE (www.dofi.fgov.be ). Le certificat médical qui, en vertu de l’article 9ter de la loi sur les étrangers, doit accompagner toute demande de régularisation de séjour pour raisons médicales n’a, en soi, aucun lien avec la nécessité d’une aide médicale urgente. En effet, une demande de régularisation en vertu de l’article 9ter a pour but de prouver que le demandeur « souffre d’une maladie dans un état tel qu’elle entraîne un risque réel pour sa vie ou son intégrité physique ou un risque réel de traitement inhumain ou dégradant lorsqu’il n’existe aucun traitement adéquat dans son pays d’origine ». En outre, la nécessité d’une aide médicale urgente ne signifie pas nécessairement qu’un étranger ne peut pas être éloigné. L’attestation médicale qui doit accompagner une demande en vertu de l’article 9ter doit se conformer à un modèle-type obligatoire, introduit par l’arrêté royal du 24 janvier 2011. Cette attestation doit indiquer la maladie, son degré de gravité et le traitement estimé nécessaire et être délivrée par un médecin identifiable habilité à exercer la médicine en Belgique. Afin d’en permettre le contrôle, le modèle-type doit également comporter le numéro d’enregistrement de l’Institut national d'assurance maladie-invalidité (INAMI) du médecin intervenant. L’attestation médicale est évidemment délivrée par un médecin. En outre, une attestation médicale est également « un certificat qui constate et confirme un fait d’ordre médical à la suite de l’interrogatoire et de l’examen d’un patient. Elle est délivrée par le médecin qui a constaté lui-même le fait. Il est évident que l’attestation médicale doit être entièrement conforme à la réalité et ne peut contenir que des observations médicales au sujet du patient » (Avis du Conseil national de l’Ordre des médecins, 22 juillet 2007). L’attestation produite dans le contexte de l’article 9ter est évaluée par le médecin-conseil de l’OE uniquement au niveau du fond, à condition que la demande ait été jugée recevable par le délégué du ministre. Il ne relève ni de la mission légale, ni des compétences, pas plus que du domaine d’expérience de ces médecins-conseils de s’exprimer quant aux fraudes ou falsifications de documents éventuels. Leur rôle se limite strictement à l’appréciation médicale dans le cadre des enquêtes sur le fond. En cas de suspicions raisonnables de falsification de documents ou de fraude, les agents de l’OE sont tenus, dans le cadre d’une gestion prudente, de contacter les autorités judiciaires compétentes et d’attendre les résultats de l’enquête. Pour ce faire, l’OE dispose du nombre nécessaire de collaborateurs. L’article 9ter a été récemment adapté par l’article 187 de la loi du 29 décembre 2010 portant dispositions diverses. L’une des modifications prévoit l’introduction de l’obligation d’utiliser le modèle-type d’attestation et de le frapper d’irrecevabilité si la maladie, son degré de gravité et le traitement estimé nécessaire n’y sont pas mentionnés. En effet, la notification d’attestations vides de sens ou cryptiques constituait, dans le passé, un problème fréquent et donc structurel. La nouvelle réglementation permet dès lors de résoudre ce problème. |
1., 2. en 3. In maart 2011 beschikt de Dienst Vreemdelingenzaken (DVZ) over zeven adviserende artsen (6,5 VTE). Op korte termijn wordt de aanwerving van vijf bijkomende artsen voorzien. Vóór het jaar 2007 waren er geen adviserende artsen omdat de wetgeving pas sinds juni 2007 de tussenkomst van dergelijke artsen voorziet. Het aantal in dienst zijnde artsen, het aantal ontvankelijke en niet ontvankelijke medische aanvragen wordt jaarlijks vermeld in de Jaarrapporten van de DVZ. (www.dofi.fgov.be). Het medisch getuigschrift dat conform artikel 9 ter Vreemdelingenwet een aanvraag om regularisatie van verblijf om medische redenen dient te vergezellen heeft op zich niets te maken met nood aan dringende medische hulp. Immers , de bedoeling van een aanvraag conform artikel 9ter is aan te tonen dat de indiener “op dusdanige wijze lijdt aan een ziekte dat deze ziekte een reëel risico inhoudt voor zijn leven of fysieke integriteit of een reëel risico inhoudt op onmenselijke of vernederende behandeling wanneer er geen adequate behandeling is in het land van herkomst”. Bovendien betekent nood hebben aan dringende medische hulp niet noodzakelijk dat een vreemdeling niet verwijderbaar is. Het medisch getuigschrift dat een aanvraag conform artikel 9ter dient te vergezellen moet beantwoorden aan een verplicht standaardmodel, ingevoerd bij koninklijk besluit van 24 januari 2011. Het moet de ziekte, haar graad van ernst en een noodzakelijk geachte behandeling vermelden en uitgeschreven zijn door een identificeerbare arts die het recht heeft in België geneeskunde uit te oefenen. Om het nazicht hiervan mogelijk te maken voorziet het standaardmodel trouwens de vermelding van het Rijksinstituut voor Ziekte- en Invaliditeitsverzekering (RIZIV)-registratienummer van de optredende arts. Een medisch getuigschrift is vanzelfsprekend uitgereikt door een arts. Het medisch getuigschrift is bovendien ook een getuigschrift “dat een feit van medische aard vaststelt en bevestigt op grond van eigen ervaring en onderzoek; het wordt afgeleverd door de arts die het feit zelf vaststelde; het dient vanzelfsprekend waarheidgetrouw te zijn en houdt alleen vaststellingen over de patiënt zelf in.” (Advies van de Nationale Raad van de Orde der Geneesheren, 22 juli 2007). Het in context van artikel 9ter neergelegd getuigschrift wordt enkel inhoudelijk door de adviserende arts van de DVZ geëvalueerd op voorwaarde dat de aanvraag door de gemachtigde van de Minister ontvankelijk werd bevonden. Het is niet de wettelijke opdracht, noch de bevoegdheid, noch het ervaringsveld van deze adviserende artsen zich uit te spreken omtrent mogelijke fraudes of documentaire vervalsingen. Hun rol is strikt beperkt tot medische appreciatie in onderzoeken ten gronde. Bij redelijke vermoedens van documentvervalsing of fraude dienen de ambtenaren van de DVZ in het kader van voorzichtig bestuur de gepaste gerechtelijke overheden te contacteren en de resultaten van het onderzoek af te wachten. De DVZ beschikt hiertoe over het nodige aantal medewerkers. Het artikel 9ter werd recent aangepast door artikel 187 van de wet van 29 december 2010 houdende diverse bepalingen. Een van de wijzigingen is de invoering van de verplichting gebruik te maken van het standaardmodel getuigschrift en het strafbaar stellen met onontvankelijkheid van dit getuigschrift indien ziekte, graad van ernst of noodzakelijk geachte behandeling er in niet zouden vermeld staan. De mededeling van nietszeggende of cryptische getuigschriften was in het verleden immers een frequent en bijgevolg structureel probleem. De nieuwe regelgeving komt aan dit probleem dus tegemoet. |