Het antidiscriminatiebeleid is een bevoegdheid van zowel de deelstaten als de federale overheid. Dit betreft dus een transversale aangelegenheid.

In mei 2007 heeft de Belgische wetgever de antidiscriminatiewet moeten aanpassen aan de Europese regelgeving (cf. wet van 10 mei 2007 ter bestrijding van bepaalde vormen van discriminatie en richtlijn 2000/78/EG van de Raad van 27 november 2000 tot instelling van een algemeen kader voor gelijke behandeling in arbeid en beroep).

1) Kan u meedelen hoeveel procedures er in 2019 en 2020 (op jaarbasis) werden ingediend wegens inbreuk op de antidiscriminatiewet, per Gewest, en al naargelang het gaat over:

a) nationaliteit-ras;

b) geslacht;

c) leeftijd;

d) seksuele geaardheid;

e) burgerlijke staat;

f) geloof;

g) politieke overtuiging;

h) gezondheidstoestand / handicap?

2) a) In hoeveel gevallen gaf de procedure aanleiding tot een veroordeling, voor elk van deze parameters afzonderlijk?

b) In hoeveel gevallen moest er een schadevergoeding betaald worden?

3) In hoeveel gevallen werd de procedure opgestart door:

a) Unia;

b) het Instituut voor de gelijkheid van mannen en vrouwen;

c) een belangenvereniging;

d) de benadeelde zelf?

1) De statistisch analisten van het openbaar ministerie kunnen elementen van antwoord verstrekken. De cijfers zijn geëxtraheerd uit de gegevensbank van het College van procureurs-generaal. Deze gegevens komen overeen met de staat van de gegevensbank op 9 januari 2021.

Tabel 1 geeft het aantal zaken van discriminatie weer dat tussen 1 januari 2016 en 31 december 2020 bij de correctionele parketten van België is ingestroomd. De instroom wordt voorgesteld volgens de tenlasteleggingscode/contextcode en het jaar waarin de zaak bij het parket is ingestroomd. Tussen 2016 en 2020 werden 5 428 dossiers van discriminatie geteld. Het merendeel daarvan (69,49 % of 3 772 dossiers) heeft betrekking op de tenlasteleggingscode ‘56A – Racisme’, terwijl de tenlasteleggingscode ‘56B – Xenofobie’ in 1,84 % van de gevallen (100 eenheden) voorkomt. De tenlasteleggingscode ‘56C – Discriminatie, met uitzondering van de gevallen van racistische, xenofobe of homofobe discriminatie, of van discriminatie op grond van het geslacht of van een handicap’ komt terug in 905 zaken (16,67 %), terwijl er in 289 zaken sprake is van homofobie (tenlasteleggingscode 56E). De tenlasteleggingscodes ‘56D – Discriminatie op grond van het geslacht’ en ‘56F – Discriminatie op basis van een handicap’ komen respectievelijk in 261 en 42 dossiers voor. Tot slot werden er 10 zaken geregistreerd met de contextcode ‘homofobie’ en 49 met de contextcode ‘racisme/xenofobie’.

Bron: gegevensbank van het College van procureurs-generaal – Statistisch analisten.

Tabel 2 geeft het aantal zaken van discriminatie weer dat tussen 1 januari 2016 en 31 december 2020 bij de correctionele parketten is ingestroomd. De gegevens zijn uitgesplitst volgens de tenlasteleggingscode/contextcode die naargelang het parket werd geregistreerd. De parketten Brussel, Antwerpen en Luik hebben het grootste aantal dossiers geregistreerd, met respectievelijk 921, 901 en 723 eenheden.

Bron: gegevensbank van het College van procureurs-generaal – Statistisch analisten.

2) Het is niet mogelijk deze vraag te beantwoorden, enerzijds omdat door de parketten behandelde zaken niet kunnen worden gelinkt aan de veroordelingen uit het centraal strafregister, en anderzijds omdat de antidiscriminatiewet van 2007 eenvoudigweg niet in de nomenclatuur van de misdrijven van het strafregister is opgenomen. Gelet op die lacunes in het registratiesysteem beschikken wij niet over gegevens ter zake.

3) Het College van procureurs-generaal kan de dossiers die door Unia en het IGVM zijn opgestart, niet uit het systeem lichten, aangezien er geen specifieke code aan die instellingen verbonden is. Dit College kan de gevraagde uitsplitsing dus niet uitvoeren.