4-52

4-52

Belgische Senaat

Handelingen

DONDERDAG 11 DECEMBER 2008 - NAMIDDAGVERGADERING

(Vervolg)

Mondelinge vraag van de heer Pol Van Den Driessche aan de eerste minister en aan de staatssecretaris voor Mobiliteit over ęde MARPOL-wetgeving en de aanpak van de vervuiling door schepen op de NoordzeeĽ (nr. 4-521)

De heer Pol Van Den Driessche (CD&V). - Het MARPOL-verdrag van 1973 ter voorkoming van verontreiniging door schepen en zijn bijlagen, opgemaakt te Londen op 2 november 1973, en het protocol van 1978 bij dat internationaal verdrag van 1973 ter voorkoming van verontreiniging door schepen en zijn bijlagen, opgemaakt te Londen op 17 februari 1978, werden door de wet van 17 januari 1984 in de Belgische wetgeving opgenomen.

De amendementen en bijlagen bij de MARPOL-wetgeving zijn volgens een recente uitspraak van een Brugse rechtbank echter niet rechtsgeldig. Die bijlagen en amendementen werden immers niet door het Parlement goedgekeurd en bekrachtigd en zijn ook niet in het Belgisch Staatsblad verschenen.

Alleen verdragen, bijlagen en amendementen die bij wet of decreet door het Parlement werden goedgekeurd, die in het Nederlands of het Frans zijn opgesteld en in het Belgisch Staatsblad werden gepubliceerd, kunnen gevolgen sorteren in de Belgische rechtsordening.

Dat heeft verregaande gevolgen voor de bestraffing van milieudelicten in de Belgische territoriale wateren. Een rechter kan bij zijn interpretatie alleen normen hanteren die staan in de oorspronkelijke tekst van 1973. Alle latere en bijkomende bepalingen van de wetgeving, die meestal meer verfijnde en strengere normen opleggen, kunnen niet voor een rechtbank worden afgedwongen.

De rechter in Brugge kon dus niet anders dan de beklaagden vrijspreken in een zaak die veel media-aandacht heeft gekregen. Het betrof namelijk de Undine, een schip van de rederij Cobelfret dat op 12 juni 2001 tijdens de overtocht van Zeebrugge naar Dagenham in het Verenigd Koninkrijk werd betrapt op de lozing van olie. Het was geen kleine lozing, maar een oliespoor van 30 kilometer lang en 80 meter breed.

Het Openbaar Ministerie vroeg 2,5 tot 4,5 miljoen euro schadevergoeding en de terugbetaling van de gerechtskosten, maar door schuldig verzuim van vorige ministers bevoegd voor de Noordzee kon niet worden opgetreden. We kunnen dan wel grote woorden gebruiken over allerlei milieudelicten en vliegtuigen inzetten voor de reiniging, maar we kunnen het misdrijf zelf niet bestraffen wegens de nalatigheid van vorige ministers.

Wat zal de staatssecretaris doen om het MARPOL-verdrag, met alle bijlagen en amendementen, volledig op te nemen in het Belgisch recht zodat milieudelicten eindelijk kunnen worden vervolgd?

De heer Etienne Schouppe, staatssecretaris voor Mobiliteit, toegevoegd aan de eerste minister. - Het MARPOL-verdrag, een internationaal verdrag ter voorkoming van verontreiniging door schepen, heeft verschillende bijlagen met gespecialiseerde en technische voorschriften ter voorkoming van verontreiniging door schepen. Die technische bijlagen zijn heel omvangrijk en moeten bovendien vaak worden aangepast. Daartoe stelt het MARPOL-verdrag een vereenvoudigde amenderingsprocedure in waarbij amendementen in de Internationale Maritieme Organisatie worden goedgekeurd, zonder de goedkeuring van een wijzigend verdrag of protocol door een diplomatieke conferentie. Die technische voorschriften worden door de Internationale Maritieme Organisatie via officiŽle publicaties ter beschikking gesteld en de beroepssector die de voorschriften moet naleven, is er goed van op de hoogte.

Kamer en Senaat hebben destijds ingestemd met het oorspronkelijke MARPOL-verdrag. De goedkeuringswetten werden samen met het oorspronkelijke verdrag in het Belgisch Staatsblad gepubliceerd. Meteen werd ook ingestemd met de bepalingen van het verdrag inzake de vereenvoudigde amenderingsprocedure. Voorts werd in de wet van 6 april 1995 betreffende de verontreiniging door schepen een bepaling opgenomen om latere wijzigingen van het MARPOL-verdrag, die voor BelgiŽ internationaal bindend zijn, ook in de interne rechtsorde rechtskracht te verlenen.

De kwestie van de rechtskracht in de interne Belgische rechtsorde van amendementen van internationale verdragen die op basis van de internationale vereenvoudigde amenderingprocedures tot stand zijn gekomen, is reeds geruime tijd aan de orde. Zo werden onlangs in verschillende wetten van instemming met internationale verdragen bepalingen opgenomen die de goedkeuring van de beide kamers van dergelijke amendementen regelen.

Voortbouwend op die werkwijze ben ik van plan het nodige te doen voor de goedkeuring door Kamer en Senaat van de amendementen van het MARPOL-verdrag die volgens de vereenvoudigde amenderingsprocedure zijn aangenomen, zowel voor het verleden als voor de toekomst.

Ik neem me dan ook voor de nodige wettelijke bepalingen te laten goedkeuren, in afwijking van artikel 8 van de wet van 31 mei 1961 betreffende het gebruik der talen in wetgevingszaken, het opmaken, bekendmaken en in werking treden van wetten en verordeningen, zodat de amendementen van het MARPOL-verdrag die door de Internationale Maritieme Organisatie, overeenkomstig de vereenvoudigde amenderingsprocedure zijn aangenomen, kunnen worden gepubliceerd door middel van een bericht in het Belgisch Staatsblad dat melding maakt van de aanneming en de inwerkingtreding van die amendementen.

Eenvoudig gezegd komt het erop neer dat ik zeker een initiatief zal nemen om de vereenvoudigde amenderingsprocedure te bekrachtigen, zodat de eenvoudige publicatie van de wijzigingen van het IMO in het Staatsblad automatisch rechtskracht zal verlenen en overtredingen van de milieuwetgeving wel kunnen worden vervolgd.

De heer Pol Van Den Driessche (CD&V). - Ik ben zeer blij omdat er nu een procedure komt waarbij de amendementen automatisch in het Belgisch Staatsblad worden gepubliceerd zodat dergelijke zaken niet meer kunnen gebeuren. Het is immers godgeklaagd dat een schip wordt betrapt op een zwaar milieudelict - in dit geval een oliespoor van maar liefst dertig kilometer lang - maar niet kan worden gestraft omdat bepaalde documenten niet in het Staatsblad werden gepubliceerd. In de toekomst zal dat dus niet het geval meer zijn.