5-122

5-122

Belgische Senaat

Handelingen

DONDERDAG 7 NOVEMBER 2013 - NAMIDDAGVERGADERING

(Vervolg)

Mondelinge vraag van mevrouw Martine Taelman aan de minister van Justitie over «het verplicht afstaan van DNA-stalen door daders van seksueel geweld» (nr. 5-1156)

Mevrouw Martine Taelman (Open Vld). - Morgen is het de internationale dag tegen geweld tegen vrouwen. De regering heeft alvast verschillende fronten vooruitgang geboekt inzake de rechten van de vrouw, bijvoorbeeld in de strijd tegen het partnergeweld.

Toch is de strijd verre van gestreden. Ik denk in het bijzonder aan de strijd tegen het seksueel geweld tegen vrouwen, alsook tegen mannen. De slachtoffers moeten de feiten verwerken, wat op zich al lastig genoeg is.

Bovendien lopen ze het risico dat ze met een virale aandoening zoals hiv worden besmet. Het besmettingsrisico kan oplopen tot één op honderd. Na een seksueel delict moet het slachtoffer zeer zware medicatie nemen, die heel wat nevenwerkingen kan hebben en bovendien ook zeer duur is. Dat is noodzakelijk omdat de vermoedelijke daders weigeren zich te laten testen op hiv en andere seksueel overdraagbare aandoeningen. Aangezien momenteel vaak geen DNA-staal of bloedstaal van de vermoedelijke dader beschikbaar is, moeten de slachtoffers systematisch die zeer zware medicatie nemen.

In Nederland zijn daders van seksueel geweld nu al verplicht om DNA af te staan. Ik verwijs in dit verband ook naar een wetsvoorstel van Carina Van Cauter, Kamerlid namens Open Vld. Wij zullen dat wetsvoorstel ook in de Senaat indienen.

Is de minister voorstander van een wijziging van de DNA-wetgeving zodat daders van seksueel geweld kunnen worden verplicht om DNA-stalen af te staan? Tegen wanneer zou die wetgeving kunnen worden gewijzigd. Kan ze toelichting geven over de modaliteiten?

Welke waren de resultaten van de recente doorlichting van de richtlijn over seksuele agressie? Welke concrete wijzigingen zullen eventueel worden aangebracht om te komen tot een betere bewijslast? Kan de minister dit uitvoerig toelichten?

Mevrouw Annemie Turtelboom, minister van Justitie. - Verkrachtingen en andere zedenfeiten hebben een zeer grote impact op het slachtoffer. Het is een enorme aantasting van de fysieke integriteit en het laat tegelijk ook psychisch zware sporen na. De slachtoffers staan voor een lang verwerkingsproces. We moeten hen dan ook zoveel mogelijk bijstaan en ontlasten van ingrijpende procedures die kunnen leiden tot een secundaire victimisatie. Ik ben er dan ook voorstander van om na te gaan op welke manier de rechten van het slachtoffer kunnen worden versterkt.

Tijdens deze regeerperiode zijn inderdaad al heel wat initiatieven genomen ter bestrijding van het geweld tegen vrouwen. Ik verwijs onder meer naar het Nationaal Actieplan ter bestrijding van partnergeweld en andere vormen van intrafamiliaal geweld en de evaluatie van de circulaire rond de seksueleagressieset. Het thema is voor mij dan ook zeer belangrijk.

Een verplichte hiv-test kan echter niet alleen in een context van een seksueel geweld soelaas brengen, maar ook in andere gevallen. Ik denk bijvoorbeeld aan een politieagent die met een drugsnaald wordt gestoken of slachtoffers die op andere manieren met het bloed van hun belager in contact komen. Ik ben voorstander van een verplichte hiv-test, als de slachtoffers van dergelijke feiten daardoor kunnen worden ontlast. Ik ben dan ook blij dat er in het parlement een wetsvoorstel in de maak is dat in die richting gaat.

Ik ben bereid om hieraan constructief mee te werken. Hierbij moet uiteraard rekening worden gehouden met de juridische en praktische bezwaren. Zo moet een eventuele regeling in overeenstemming zijn met artikel 8 van het Europees Verdrag voor de rechten van de mens betreffende het recht op eerbiediging van het privéleven. Elke inbreuk op dat recht moet voldoen aan de voorwaarden van legaliteit, legitimiteit en proportionaliteit.

Wat met de fysieke integriteit van de verdachte die nog niet is veroordeeld? Hoe gaan we om met de incubatieperiode van hiv, die drie tot twaalf maanden kan duren? Hoe kunnen we de slachtoffers voldoende zekerheid bieden om af te zien van de medicijnencocktails om een eventuele verdere besmetting te voorkomen?

Voor mij moet in het debat alleszins ook worden opgenomen op welke wijze we de financiële last van het slachtoffer kunnen wegnemen, bijvoorbeeld door deze medicijnencocktail te laten terugbetalen door de sociale zekerheid. Het verheugt me alvast dat de minister bevoegd voor de volksgezondheid zich daartoe heeft geëngageerd.

De evaluatie van de circulaire over de seksueleagressieset is bijna klaar. Ik wil echter niet vooruitlopen op de conclusies, die eerst door de werkgroep moeten worden gevalideerd. De resultaten zullen in elk geval worden opgenomen in de bespreking van het wetsvoorstel in het Parlement.

Mevrouw Martine Taelman (Open Vld). - Ik noteer dat de minister voorstander is van een wijziging van de wetgeving, zodat het in de toekomst verplicht kan worden om DNA-stalen af te staan. De drukke agenda van de commissie voor de Justitie in het achterhoofd houdende hoop ik op de constructieve medewerking van eenieder, zodat hiervan deze legislatuur toch nog werk kan worden gemaakt.