3-46

3-46

Belgische Senaat

Handelingen

DONDERDAG 11 MAART 2004 - NAMIDDAGVERGADERING

(Vervolg)

Vraag om uitleg van mevrouw Annemie Van de Casteele aan de minister van Sociale Zaken en Volksgezondheid over ęhet Fonds voor geneesmiddelenĽ (nr. 3-157)

Mevrouw Annemie Van de Casteele (VLD). - In de beleidsnota van de minister van Sociale Zaken en Volksgezondheid lezen wij dat het directoraat-generaal Geneesmiddelen als eerste directoraat de business process reengineering heeft afgewerkt en nu tot implementatie kan overgaan. De daartoe benodigde financiŽle middelen zullen van het Fonds voor geneesmiddelen komen, al dan niet ondergebracht in een dienst afzonderlijk beheer.

Het Fonds voor geneesmiddelen is opgebouwd uit wettelijk vastgelegde niet-fiscale bijdragen van de farmaceutische zorg- en productiesector volgens het principe fee for service. Er wordt een vergoeding betaald in ruil voor een dienst van de overheid.

Vandaag stellen we evenwel vast dat het directoraat-generaal Geneesmiddelen door gebrek aan middelen niet alle risico's inzake volksgezondheid optimaal kan dekken en niet alle aan de sector beloofde dienstverlening optimaal kan uitvoeren. Daardoor dreigen wij achterop te geraken tegenover andere EU-landen.

Het wetsontwerp inzake klinische proeven wordt momenteel in de Kamer besproken. Ik hoop dat daarover volgende week kan worden gestemd, zodat ook de Senaat het weldra kan bespreken. Ook door de Europese richtlijn en het wetsontwerp inzake klinische proeven worden bijkomende taken opgelegd aan het directoraat-generaal Geneesmiddelen, dat daarvoor noch over de uitrusting, noch over de middelen, noch over het personeel beschikt. Er moet ook dringend worden geÔnvesteerd in informatie- en communicatietechnologie.

De minister heeft een en ander wel aangekondigd in zijn beleidsnota, maar ondanks een substantiŽle stijging van de bijdragen aan het Fonds voor geneesmiddelen zien wij weinig resultaat. Nu een bedrag van 19,5 miljoen euro aan ontvangsten op de begroting 2004 is ingeschreven, zouden wij graag weten waaraan dat geld zal worden besteed.

De voorbije jaren kreeg het directoraat-generaal Geneesmiddelen telkens minder middelen dan er ontvangsten waren. Dat verklaart gedeeltelijk de achterstand die de dienst heeft opgelopen inzake organisatie en structuur.

Hoeveel van het geraamde bedrag van 19,5 miljoen euro zal het directoraat-generaal Geneesmiddelen uiteindelijk kunnen uitgeven voor het realiseren van de opdrachten?

De laatste jaren werden de voorziene inkomsten nooit volledig gebruikt voor de opdrachten waarvoor ze bestemd waren. Wat is de reden daarvan?

Hoeveel reserves bevat het Fonds voor geneesmiddelen? Wat gebeurt daarmee?

In de toelichting bij de uitgavenbegroting staat dat de eenmalige investeringen in informatica vanuit die reserves zullen worden gefinancierd. Over welk bedrag gaat het? Werden er al concrete initiatieven genomen?

Wat moet worden verstaan onder `al dan niet ondergebracht in een dienst afzonderlijk beheer'? Als men een soepele werking voor ogen heeft, moet er een dienst afzonderlijk beheer zijn of moet er een agentschap worden opgericht. We hebben die discussie al gevoerd naar aanleiding van de oprichting van het Federaal Agentschap voor de veiligheid van de voedselketen. We vroegen ons toen ook af of we niet beter, zoals in andere landen, een Food and Drug Administration zouden oprichten of, mocht dat niet mogelijk zijn, met twee afzonderlijke agentschappen zouden werken. Welke zijn de voor- en nadelen van beide formules? Welk standpunt neemt de regering hierover in?

De heer Rudy Demotte, minister van Sociale Zaken en Volksgezondheid. - In de begroting 2004 kreeg het Fonds geneesmiddelen een bedrag van 10,2 miljoen euro als beginkapitaal. Dat kapitaal zal in de eerste drie kwartalen van 2004 nog met 1,8 miljoen euro worden verhoogd. Daarna komt er nog een verhoging in het vierde kwartaal, maar alvorens het bedrag van die laatste verhoging vast te leggen, zal worden onderzocht of de toegestane meeruitgaven door hogere inkomsten worden gevolgd.

Hoewel het budget van het fonds in de voorbije jaren substantieel verhoogd werd, konden de geplande inkomsten inderdaad nooit volledig voor de bestemde opdrachten worden gebruikt. De kredieten die tijdens de begrotingsbesprekingen gevraagd werden, konden immers nooit volledig worden toegekend, omdat er onzekerheid was over de werkelijke opbrengsten van het fonds.

Om te voorkomen dat die situatie zich opnieuw zal voordoen, werk ik momenteel aan instrumenten voor monitoring die de voorziene inkomsten zullen vervangen door een effectieve follow-up en dus een beter zicht op de uitgaven zullen geven.

Op het ogenblik heeft het fonds 21,9 miljoen in reserve, volledig afkomstig van retributies. Dat bedrag bevindt zich in de Schatkist. De reserve kan niet aangewend worden zonder het akkoord van de minister van Begroting.

Het is juist dat de informatica eenmalig zal worden gefinancierd met geld uit de reserves van het fonds. Het gaat hier om een totaal bedrag van 3,3 miljoen euro voor de jaren 2004 en 2005.

Bij een dienst afzonderlijk beheer denken we aan een beheersvorm waarmee het beheer van de inkomsten en de uitgaven van het fonds kan worden geoptimaliseerd. Een andere mogelijkheid is inderdaad de oprichting van een afzonderlijk agentschap.

De voor- en nadelen van beide structuren zullen in de nabije toekomst worden bestudeerd. Ik ben er mij immers van bewust dat de grotere flexibiliteit die door een agentschap wordt geboden, niet zo goed is voor de controle die op de structuur wordt uitgeoefend. Ik sta echter open voor ieder voorstel dat de gemeenschap ten goede komt.

Mevrouw Annemie Van de Casteele (VLD). - Zoals ik vermoedde, ligt de sleutel voor de oplossing van dit probleem waarschijnlijk bij vice-eerste minister Vande Lanotte.

De noden zijn duidelijk aangetoond. De dienst wil efficiŽnt werken. De bijdragen die daarvoor bestemd zijn, zijn betaald. In de gegeven omstandigheden is het onaanvaardbaar dat de minister van Begroting dat spaarpotje, gevormd door de bijdragen, blijft bewaken.

De reserves moeten worden gebruikt voor de financiering van eenmalige investeringen die noodzakelijk zijn om de dienst aan te passen aan de hedendaagse noodwendigheden. Daarna moeten de inkomsten van het fonds jaarlijks volledig worden gebruikt opdat voor degenen die de bijdragen betalen, de diensten efficiŽnt worden uitgevoerd.

De minister verklaart dat 3,3 miljoen van de reserve van 21,9 miljoen zal worden geÔnvesteerd. In dat geval blijft er nog een aanzienlijk bedrag van 18,6 miljoen euro over. Ik zal de minister van Begroting expliciet ondervragen over de voorwaarden die hij stelt om het geld te besteden.

Ik dring erop aan dat er zo vlug mogelijk een reflectie plaatsvindt over de keuze tussen een dienst afzonderlijk beheer of een agentschap. We moeten trachten te vermijden dat er in de toekomst een spaarpot blijft bestaan buiten het circuit waarvoor de middelen bestemd zijn. We moeten een efficiŽnt instrument creŽren om soepel op de noden te kunnen inspelen.

Bij de bespreking van het wetsontwerp zullen we nog terugkomen op de inkomsten voor de klinische proeven. Op dat vlak wordt de administratie blijkbaar enigszins stiefmoederlijk behandeld.