BELGISCHE SENAAT
________
Zitting 2009-2010
________
22 oktober 2009
________
SENAAT Schriftelijke vraag nr. 4-4816

de Martine Taelman (Open Vld)

aan de vice-eersteminister en minister van Sociale Zaken en Volksgezondheid, belast met Maatschappelijke Integratie
________
Radio-isotopen - Wereldwijde tekorten - Bouwen van een nieuwe installatie - Mutlipurpose Hybrid Research Reactor for High-tech Applications (MYRRHA)-project
________
nucleaire chemie
Nationaal Instituut voor Radio-elementen
nucleaire geneeskunde
Gemeenschappelijk Centrum voor onderzoek
________
22/10/2009 Verzending vraag
25/11/2009 Dossier gesloten
________
Herkwalificatie van : vraag om uitleg 4-1081
Heringediend als : schriftelijke vraag 4-5312
________
SENAAT Schriftelijke vraag nr. 4-4816 d.d. 22 oktober 2009 : (Vraag gesteld in het Nederlands)

De laatste tijd staan de kranten vol van het wereldwijde tekort aan medische radio-isotopen voor diagnostische en therapeutische toepassingen. Zo zijn er maar vijf onderzoeksreactoren die samen wereldwijd deze radio-isotopen kunnen produceren, waarvan er twee (National Research Universal-NRU, Canada, en hogefluxreactor-HFR, Petten, Nederland) ernstige technische problemen vertonen en daarom geen productie kunnen garanderen naar de toekomst toe. Men kan verwijzen naar de parlementaire vragen die de laatste jaren hierover werden gesteld. In de antwoorden die de geachte minister en haar voorganger gaven, kwam alvast een leitmotief naar voren, namelijk dat door de groei van de vraag naar medische radio-isotopen en het feit dat de wereldproductie verzorgd wordt door wel geteld vijf installaties, er zeer veel onzekerheid is qua bevoorrading. Het laten afhangen van de volledige wereldproductie van amper vijf installaties, waarvan de meeste dan nog van meer dan respectabele leeftijd zijn, roept ernstige vragen op.

In België hebben we de Belgian Reactor 2 (BR2) in Mol die sinds vele jaren in belangrijke mate bijdraagt tot de noodzakelijke productie van radio-isotopen die dan grotendeels verwerkt en verdeeld worden vanuit het Nationaal Instituut voor radioelementen (Institut national des radio-éléments, IRE) in Fleurus. Maar de BR2 is thans circa vijftig jaar oud. Er moet dus een opvolger komen voor deze reactor als we de radio-isotopenactiviteit, die zeer belangrijk is voor onze volksgezondheid in België, wensen te behouden. Dit impliceert dat nu dringend werk moet worden gemaakt van een nieuwe bestralingsinstallatie in België. Technici schatten de duur tussen het nemen van de " go " beslissing en het volledig operationeel zijn van een nieuwe reactor op tien à vijftien jaar. Beslissingen die anno 2009 zouden worden genomen, lenigen dus enkel de nood vanaf ten vroegste de horizon 2020. Dit maakt het nemen van een dergelijke beslissing des te vitaler, want tegen dan zal de vraag naar radio-isotopen fel zijn toegenomen (de vraag stijgt jaarlijks met een tiental percenten); het gaat met andere woorden om een wissel op de toekomst. Desalniettemin wordt hiermee getalmd. Zo heeft het Studiecentrum voor kernenergie (SCK) het Multipurpose Hybrid Research Reactor for High-tech Applications (MYRRHA)-project op stapel staan dat de BR2 kan vervangen en deze groeiende nood kan invullen. Toch blijft de beslissing hierover door het stilzitten van de federale regering uit.

De vakpers waarschuwt al sinds jaar en dag voor een dergelijk (ramp)scenario.

Graag kreeg ik dan ook een antwoord op de volgende vragen:

1. Vindt de geachte minister het verantwoord dat de wereldbehoefte aan medische radio-isotopen wordt verzorgd door amper vijf installaties, waarvan de meeste van meer dan respectabele leeftijd zijn?

2. Hoe staat zij tegenover het MYRRHA-project om de productie aan medische radio-isotopen op lange termijn veilig te stellen, en ondersteunt zij de onmiddellijke financiering van MYRRHA om de volksgezondheid in België in stand te houden?

3. Welke oplossingen ziet zij indien één van de vijf wereldproducenten van radio-isotopen (inclusief de BR2) in de nabije toekomst om allerlei redenen (niet het minst de ouderdom ervan) voor lange duur zou worden gestopt? Hoe denkt zij de vraag in België dan te kunnen opvangen? Wat zouden de gevolgen zijn van een wereldwijde penurie aan dergelijke stoffen?

4. Hoe staat zij ten opzichte van het behoud van kennis / technologie in dit land en vooral ten opzichte van langdurige tewerkstelling (Nationaal Instituut voor radio-elementen, SCK) in regio's die traditioneel getroffen worden door hoge werkloosheid in tijden van crisis?